Miladi 20 Mayıs'a denk gelen MAYIS YEDİSİ, Şaman kültüründen günümüze taşınmış, Anadolu kültürüyle harmanlanmış festivaldir. Doğu Karadeniz'de, Çepni Türkleri tarafından yaşatılmaktadır. Bu festival, bereket, üreme, sağlık temalı ritüeller içerir ve neredeyse dört bin yıllık geçmişe sahiptir. Kadının doğurganlığından ötürü kutlamalarda önemli yeri vardır. Akan suda yıkanmak en önemli ritüellerden biridir ve çocuğu olmayan kadınlar ya da beslenen evcil hayvanlar sağlık kazanmak için derelerde yıkanır. Halk toplanır, eğlenir, dilekler dilenir. Bir nevi baharı karşılama denilebilir.
ÇEPNİ TÜRKLERİ, 24 Oğuz boyundan biridir. Günümüzde Rumeli ve Anadolu'da, çoğunlukla Karadeniz bölgesinde yaşarlar. Anadolu'ya gelmeden önce Türkistan ve Horasan'da yaşayan Çepniler, Selçuklular zamanında Anadolunun Türkleşmesinde önemli rol oynamışlardır.
'Dışarıdakiler', daha önce yazdığı tiyatro oyunlarıyla ödüller alan Alper Kul'un ilk romanı. Edebi bir zevk almak beklentisinde olanları tatmin edeceğini düşünmüyorum. Zira bilinçli bir şekilde günlük dille yazılmış gibi. Bazı yerlerde bu fazla gündelik konuşma dilinin beni rahatsız ettiği de oldu. Ayrıca bazı yerlerde verilmek istenen mesajın bağırması da gereksiz geldi. Ancak bunun dışında yaratıcılığı, vicdani sorumluluk hissettiren bir konuya böyle nahif değinmesi hoşuma gitti. Mayıs Yedisi ve Çepni Türkleri öğrendiğim şeyler oldu.
Kitap bir sistem eleştirisi aslında. Rize'nin İkizdere ilçesinde yapılmak istenen taş ocağını biliyoruz. Kitaptaki hayali eşsiz vadi, bu sebeple kendisini sayfaların arasından sıyırıp güzünüzün önüne yerleşiyor. İnsanlarının doğayla bütünlüğünü, yitirdiğimiz vicdani ve ahlaki özellikleri taşımalarını hayranlıkla okuyoruz. Zaman içinde bu ekonomik ve sosyal sisteme nasıl da gömüldüğümüz, nimetten saydığımız sahip olduğumuz varlıkların bizi nasıl da kendisine esir ettiği ve varoluşumuzun aslından uzaklaştırdığı üzerine yazarın hissettikleri yoğun bir şekilde okuyana geçiyor. İnsan kendisini hem bir masalın içinde hissediyor hem de sorguluyor.
Kitabın kapak tasarımını Gilas Coşkun yapmış.
#dışarıdakiler #alperkul #okumalarım #kitap #roman #notlarım #tarih #sosyoloji #rizeikizdere