Orhan Kemal - Bereketli Topraklar Üzerinde
Okuduğunuz en akıcı roman hangisiydi? Benim "Bereketli Topraklar Üzerinde."
Anadolu köylerinde yoksulluktan kırılan halkın şehre, bereketli Çukurova'ya umut bağladığı, köylerine dönünceye kadar -eğer dönebilirlerse- yaşadıkları sıkıntıları müthiş bir gerçeklikle ortaya koymuş Orhan Kemal.
Kitap genel olarak karakterlerin diyalogları üzerinden kurgulanmış ve Berna Moran'ın tespitiyle mitolojiden esinlenerek olay örgüsü tasarlanmış. Nitekim mitolojik kahraman, bir maceraya, yolculuğa atılır, bu yolda başına türlü sıkıntılar gelir, bu sıkıntılar sonunda başarıyı yakalayarak halkına zaferle döner. Romanımızda da üç köylü arkadaş makus talihlerini değiştirmek için Çukurova'ya inerler. İflahsızın Yusuf, daha önce küçük bir şehir tecrübesi yaşamış ve "emmi"sinden epey nasihat almış biridir. Köse Hasan, cılız, saf. Pehlivan Ali ise güçlü, kuvvetli ve kadın düşkünüdür. Bu yolculukta Köse Hasan ağır işlere gelemediği için can verir. Pehlivan Ali, kadın düşünkülüğü ile başı derde girer, işten işe savrulur. En son buğdayı sapından ayıran "patoz"a bacağını kaptırarak kan kaybından gider. İflahsızın Yusuf ise emmisinin nasihatleri ve biraz gözü açıklığı sayesinde inşaatta duvar ustası olur. Hayalini kurduğu gazocağını alarak köyüne döner.
Orhan Kemal, köylünün saflığını, içi dışı birliğini, geri bırakılmışlığını, cehaletini, ilkelliğini çok açık şekilde betimlemiş. Örneğin:
Donuk bir ay mezarlığın tam tepesinden vurmaktaydı.
"Aya hele," dedi Ali.
"Ne var ayda?"
"Allah'ımız..."
"Tövbe estağfurullah," dedi Hidayet'in oğlu.
"Niye?"
"Allah'ımız ne arasın ayda?"
"Niye?"
"Niyesimi var lan ? Allah'ımız kaşmer mi?"
"Kaşmer ne ki?"
"Soytarı..."
"Tövbe estağfurullah"
"Allah'ımızı karıştırma arkadaş, bak ana avrat dümdüz giderim!"
"Karıştıran sensin!"
"Dümdüz giderim dedim, giderim. Karıştırma Allah'ımızı. Allah'ımız gibi var mı?"
"Allah'ımız gibi kimse olamaz." (s. 287-288)
Bunun yanında kitabın asıl mesajı ise köylü ile şehirli arasındaki çekişme. İflahsızın Yusuf, emmisinden aldığı öğütlerde şehirliyi kurnaz, gözü açık, rüşvet yiyen, köylüyü ezen olarak tanıtırken kendini de şehirlinin oyununa gelmeyecek kişi olarak göstermeye çalışıyor.
"Diyeceğim, bu şehirli kısmı pek enayi oluyor sözüm meclisten dışarı. Koltuğuna koltuğuna ver, essah beller, şişer ha şişer. Emmim derdi ki, şişsinler bırak derdi, enayiler şiştiler mi işiniz düze çıkar derdi." (s.367)
Haricinde gözüme ilişen, romanına Kürt karakterleri ve Kürtçe 'yi gerçekçi bir dille ele almış Orhan Kemal.
Ben beğendim kısacası. Tavsiye ederim.
383 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.