Yıllarca işgal altında kalmış ve sömürülmüş, hem iç hem dış güçler tarafından katledilen ve baskı altında tutulan Afganistan halkının içinde bulunduğu durum, adalet ve suç kavramı, masumiyet, din; Raskolnikov'a özenen Resul karakteri üzerinden sorunsallaştırılıyor. Resul başta olmak üzere kahramanların çoğu ve yaşanan olaylar Suç ve Ceza'dan esinlenilmiş. Kahramanların baş harfleri veya komple isimleri bile eşleştirilmiş bir şekilde. Raskolnikov - Resul, Alyona - Alya Ana, Sonya - Suphiye, Dunya - Dünya, Razumihin - Razmodin gibi.
Fikir olarak çok ilginç gelse ve bir Afgan Suç ve Ceza'sı okuma düşüncesi başlangıçta beni cezbetse de aradığımı çok da bulamadım. Bunda Dostoyevski'nin çok büyük bir yazar olmasının etkisi büyük tabii. Suç ve Ceza gibi bir esere bir nazire yazmak o kadar da kolay bir iş değil. Nitekim o derinliği yakalayamamış.
Yine de yer yer üzerine düşündüğüm ve beni sorgulamaya iten bölüm ve cümleler oldu. Savaşın insan onurunu ayaklar altına alması, bu ortamda cinayet işlemenin alelade bir olay haline gelmesi, insanların kanunsuzluğu kanıksaması, Doğu insanının ataleti, şeriat kurallarının keskinliği ve toplumu getirdiği nokta yazarın üzerine eğildiği ve okuyucuyu da düşündürdüğü konular. Dostoyevski referanslarıyla yetinilse, yeni bir Suç ve Ceza ortaya konmaya çalışılmasa belki çok daha güçlü bir eser olabilirdi. Suç ve Ceza dışında Resul'ün yargılandığı kısımlar Kafka'nın "Dava"sını, Resul'ün babasının ölümü karşısındaki kayıtsızlığı Meursault'yu çağrıştırıyordu. Normalde bu tarz göndermeleri severim ama bu kadarı bana fazla geldi.
"Savaş ne saflığı tanır, ne masumiyeti. Savaşta beni asıl korkutan bu. Kandan ve kıyımdan korkmuyorum. Ama erdem ve masumiyet değerini yitirince dehşete kapılıyorum."
"Allah beni affetsin! Bu Rus diyordu ki, -tövbe estağfurullah- eğer Tanrı var olmasaydı insan her şeyi yapardı. Katip mütefekkir bir sessizlikten sonra konuştu: 'Haksız değil!' ve Resul'ün kulağına fısıldadı: 'Peki senin sevgili Rus'un bugün herkesin esirgeyen Allah'a iman ettiği sevgili ülkende tüm sapkınlıklara izin olmasını nasıl açıklardı acaba?'"
"Hiçbir şey, artık kendi dünyana ait olmamaktan daha kötü değildir."
·
53 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.