"Bu insanlar, ne insanlar böyle? Faydalarının dışında gözleri dünyayı görmüyor. Görmüyor değil, bir kuruş için bir insana kıyabiliyorlar.”
Yaşar Kemal ile tanışmama vesile olan ilk kitaptı. Bu kitap sayesinde yaşar Kemal'i araştırmaya başladım ve araştırdıktan sonra ilgimi en çeken bilgi ise yaşar kemalin de yazın hayatına ilk başladığı eserin teneke eseri olduğuydu.
Eser iki bölümden oluşmaktadır: ilk olarak roman biçimde yazılmış bir eser ardından roman şeklinde yazılan eser tiyatro biçiminde karşımıza çıkmaktadır. Teneke eseri bir Çukurova kasabasında geçmektedir.
İstanbul'dan Çukurova'ya gelen genç kaymakamın Çeltik ağalarıyla olan mücadelesini anlatmaktadır. Eserin ana konusunda çeltik eken ağaların zenginliği, toplum üzerinde baskısı ve bir Çeltik için binlerce kişinin ölümünü hiçe sayması var.
Çeltikçi ağaları tüm idari yönetimleri hiçe sayarak Çeltik ekerler ve bu çektikler o bölgede ve komşu köylerde sıtmaya neden olur. Sıtma hastalığı birçok çocuğun ölümüne sebep olur. Birçok çocuğun ölümüne sebep olmasına rağmen çektikçiler bu işten vazgeçmezler.
"Bir iki adamın kazancı için bu kadar insan sıtmadan ölür değil mi? Keyfi için.."
" Ölür efendim."
Hatta ve hatta Ağalar her istediği yere çeltik ekmek istemektedirler ve çeltikleri köyün içine dahi getirmeye çalışmaktadırlar.
Bu bölümü okuduğum an aklıma ilk gelen şey bir Çeltik için binlerce çocuğun hayatının hiçe sayıldığı bir dönemde yaşayan insanların ne kadar şansız olduğun, paranın insanın hayatını hiçe saydığı, bir çocuğun elli kuruş değerinde dahi değerinin olmadığını ve çektiklerin. "Biz kanunu kendimiz yazarız" demesiyle Solucan gibi yaşayan insanların Korkak, hilekar, yalancı insanların bir toplum üzerinde Kendi çıkarları için baskı hissettirdiği bir dönemdi Çeltik dönemi.
Bir tarafta gözü paradan başka hiçbir şey görmeyen düzenbaz, sahtekar çeltik ağaları; diğer tarafta gariban, yoksul, ezilen köy halkı ve İki tarafın arasında kalmış yeni atanmış genç bir kaymakamın ne yapacağını şaşırmasi ve geldiği ilk günden itibaren Çeltik ağaları tarafından kandırılması ve birkaç gün sonra resul bey tarafından kaymakama gerçeklerin anlatılmasıyla beraber kaymakam onlara karşı biraz daha temkinli davranmaya başlar kaymakamın böyle davranmasıyla beraber kaymakama düşmana kesilirler ve birkaç gün sonra ise kaymakama türlü oyunlar yapıp onu başka gönderirler. Başka yere atanan kaymakam geldiği gibi arkasından teneke çalarak köyden uğurlamasını konu almaktadır eser.
Kitabı okurken kimi zaman o yaşamını yitiren çoğu can içinde çok hüzünlendim ve içim acıya acıya okudum kitabı kimi zaman ise çeltikçikerin yaptığı o düzenbazlıkları, hilekarlıkları, adaletsizlikleri çok kızarak, saydırarak okudum çünkü yapılan onca haksızlığa rağmen neden kimsenin elinde hiçbir gelmiyor, neden bu insanlar ölürken insanlar bir şeylerden vazgeçmiyor körü körüne o şeye bağlanıyor.
"Oğlum, yalanın gücü doğrunun güçsüzlüğünden değildir. Yalan teşkilat kurmuş, doğru yalnızdır. Yalanın geleneği var, senin doğrunun her gün yeniden yaratılması gerek. Her gün bir şafak çiçeği gibi yeniden açması gerek."
·
45 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.