Dostoyevski hayranı olarak beklentimin altında kalan bir kitap oldu. Belki de bana geçmemiştir. Tabii ki beğenmedim diyemem, her zamanki gibi insan hakkındaki tespitleriyle ağırlığını koruyan bir çizgisi var fakat olay örgüsü bulunan hikayelerini pek beğenmedim.
Aslında bu benim ilk dostoyevski romanım olsa çok daha etkileyici olabilirdi. Ben de sık sık insan üzerine düşündüğümden yazılanların bazıları oldukça tanıdıktı ve ben bunu zaten biliyordum, düşünmüştüm dediğim yerler oldu. Belki de benim bir kitaptan beklentimle alakalı da olabilir , yine de hikaye bakımından da vasat buldum.
Dostoyevskinin yeraltı karakteri bir materyalizm karşıtı . Öyle ki bu kısa yaşam materyalizmin keskinliğine ve ruhsuzluğuna değmez diyor. Biraz romantik olmalı insan , aşkın sebebini bilime veya evrime bağlamamalı mesela. Her şeyin nedenini bilmemeli vesaire. Ben de materyalizmi kabul eden fakat pek hayata geçirmeyen birisiyim (?).
Aslında dostoyevskinin kendisinin de materyalizmi kabul ettiğini sanıyorum. Aksi halde insanlar davranışları hakkında bu kadar neden- sonuç odaklı yaklaşamazdı muhtemelen. Zaten karakter de materyalizmin doğru fakat çirkin olduğunu söylüyordu.
Şimdi bilimi bir yere bırakalım ( bıraktığımızı sanalım). Gerçek nedir ? Kişinin gerçek kabul ettiğidir. Doğru gibi gerçek de bir nebze kişiseldir. Elbette ortada bilimsel bir gerçek var fakat kimin umrunda? Kişi bir konu hakkındaki bilimsel gerçeği henüz duymamışsa kendi bildiği onun gerçeği olmaz mı? Mesela yıldızları düşünelim. Bildiğiniz ( belki de bilmediğiniz ) gibi yıldızlar aslında o an gördüğümüz konumda ve zamanda değildir . Hatta biz onu görürken o aslında yok olmuş bile olabilir. Ama bir çocuk için o yıldızlar oradadır ve başka bir gerçekliği yoktur .
Popüler örnek aşktan olsun. Aşk gerçekten var mı? Evrimsel süreçte edindiğimiz üreme içgüdüsünün daha başarılı işlemesi için mi aşk yoksa büyülü bir şey mi?
Aşık olmayana kadar ilki, olduktan sonra ikincisi gerçek oluyor benim için.
Yine ufak bir inceleme yazarım diye gelip kendimi kaptırdım.
·
50 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.