Bir zamanlar günahlarını affettirmek veya sevap kazanmak isteyen insanlar esir azat ederlermiş. Esir azat edecek kadar parası olmayanlar da cami önlerinde kuş satan çocuklardan kuş alarak onları azat eder ve "Azat buzat beni cennet kapısında gözet" derlermiş.
1978 yılında Yaşar Kemal' in kaleminden çıkmış bir kitaptır. İstanbul'un yıllar içindeki yıpranmış ve harap olmuş tarafını "azat ve buzat" kuşları üzerinden anlatır yazar. Öncelikle kitapta asıl işlenen konu "yabancılaşma"dır.