Tutkuların Gerçekle Olan Çatışması (Spoiler içerir)
Bu küçük kitabın (Goethe'nin bu kitap için kullanmış olduğu kelime) daha çok yazılış zamanından, etkisinden ve Goethe'nin otobiyografisinde (Yaşamımdan Şiir ve Hakikat'te) Werther hakkında düşüncelerinden bahsetmek istiyorum.
Genç Werther'in Acıları Goethe tarafından 1774 senesinde yazılmıştır. Kitapta Werther'in yaşamış olduğu yoğun aşk acısını anlatır. Kitap, aşkın hem yücelten hem de yok eden gücünü gösterir. Kitapta işlenen tema tutkularla gerçeğin içsel çatışmasıdır.
Roman, mektup biçiminde yazılmıştır ve büyük ölçüde Werther'in arkadaşı Wilhelm'e yazdığı mektuplardan oluşur. Goethe, kitabın kurgusunu mektup romanı şeklinde oluştururken aynı zamanda, bir editörün varlığıyla anlatıyı destekler.
Goethe, kitabı nasıl bir ortamda yazmıştır bundan bahsetmek isterim. Goethe, Charlotte Sophie Henriette Buff’a karşı duymuş olduğu karşılıksız aşk ve arkadaşı Karl Wilhelm Jeruselam’in nişanlı bir kadına olan umutsuz aşkından dolayı intihar edişinden etkilenip yazmıştır. Goethe, bu durumdan Yaşamımdan Şiir ve Hakikat'te şöyle bahseder: “Bir arkadaşının karısına duyduğu mutsuz aşkın yol açtığı Jerusalem’in ölümü beni düşten uyandırdı, onun ve benim başıma gelenleri sadece sakin sakin gözlemlemekle yetinmediğim ve o sırada bizzat yaşadığım şey beni tutkuyla harekete geçirdiği için, yazmaya başladığım o kitaba edebiyat ve gerçek arasındaki ayrıma olanak tanımayan ateşi katmamı sağladı. Dış dünyayla ilişkimi tamamen kopardım, arkadaşlarımın beni ziyaret etmemelerini rica ettim, bu konuyla doğrudan ilgisi olmayan şeylerin hepsini iç dünyamda arka plana ittim. Buna karşın, planladığım yapıtla ilgili her şeyi bir araya topladım, son dönemde yaşadığım ve edebi açıdan hiç faydalanmadığım şeyleri aklımdan geçirdim. Bu şartlar altında, bu kadar uzun ve bu kadar gizli hazırlıklardan sonra, bütüne yönelik bir şema yapmadan, herhangi bir bölümün işlenmiş hâli önceden kağıda geçirilmeden, Werther’i dört hafta içinde yazıp bitirdim.”
Kitap, yayımlandıktan sonra muazzam bir etki gördü ve görmüş olduğu etkiden dolayı sosyolojide Werther Etkisi(Taklitçi İntihar) kavramının çıkmasına neden oldu. Goethe, yine bu etki ile ilgili olarak Yaşamımdan Şiir ve Hakikat'te şöyle bahseder: “Bu ince kitabın etkisi çok büyük, hatta muazzam oldu, doğru zamana denk geldiği için önemliydi. Bir mayının patlaması için ağızotunun yeterli olması gibi; halk arasında meydana gelen infilak da çok şiddetli oldu çünkü genç insanlar çoktan kendilerini toprağın altına görmüşlerdi, sarsıntı çok büyüktü, çünkü herkesin abartılı istekleri, tatmin olmamış tutkuları, ıstırapları patlama noktasına gelmişti…” ve şöyle der: “... Tatmin bulmayan tutkulardan bunalmış halde, dışarıda olup biten önemli olaylara hiç ilgi duymadan, sıradan bir burjuva yaşamına sürüklenerek katlanmak zorunda olmaktan başka hiçbir beklenti taşımadan, huzursuz bir kibirle, kendine uygun bulmadığı yaşamdan gerektiğinde kendi isteğiyle ayrılma düşüncesini benimsedik, böylelikle günlerin getirdiği olumsuzlukların ve can sıkıntısının üstesinden gelebiliyorduk. Bu görüş çok yaygındı, Werther her yerde beğenildiği ve bir gencin hastalıklı düşüncelerinin içyüzünü açık ve anlaşılır bir biçimde anlattığı için, yapıtın etkisi büyük oldu.”
Kısaca, Genç Werther'in Acıları'nda, bireyin içsel çatışmalarını, toplumla olan ilişkisini ve aşkın yıkıcı gücünü etkileyici bir şekilde anlatır. Buraya kadar okuyan herkese çok teşekkür ederim.
Genç Werther'in AcılarıJohann Wolfgang Von Goethe · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 2024150bin okunma
·
37 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.