Gurur ve Önyargı… ya da namıdiğer Aşk ve Gurur…
"Sanırım her yaradılışta belli bir kötülüğe doğru eğilim vardır... doğal bir kusur, en iyi eğitim bile üstesinden gelemez."
"Sizin kusurunuz herkesten nefret etme eğilimi."
"Sizinki de," dedi Darcy gülümseyerek, "isteyerek herkesi yanlış anlama."
Orijinal adı “Pride and Prejudice” yani “Gurur ve Önyargı” olan ama ülkemizde “Aşk ve Gurur” olarak bilinen bir İngiliz Edebiyatı klasiği.. Peki hangisi daha doğru bir ad diye soracak olursanız, Gurur ve Önyargı derim, Jane Austen’ın “Akıl ve Tutku” adlı romanında olduğu gibi bunda da karakterlerin baskın özellikleri kitaba adını vermiş. Mr. Darcy gururu, Elizabeth Bennet ise önyargıyı temsil ediyor.
Kısaca anlatmak gerekirse, olaylar Bennet ailesi etrafında şekilleniyor. Aile; Mr. Bennet, Mrs. Bennet ve 5 tane kızlarından (Jane, Elizabeth, Mary, Kitty, Lydia) oluşuyor. Ailenin oturdukları civara yakın bir yerde zengin bir adam (Mr. Bingley) mülk alıyor ve onunla beraber Mr. Bingley’nin 2 kız kardeşi ve yakın arkadaşı Mr. Darcy de oraya geliyorlar. Daha sonra balolar, tanışma merasimleri, falan filan derken olaylar şekilleniyor. Kitaba başlarken çoğu kişi ana karakterlerin Mr. Bingley ve en büyük kız kardeş olan Jane olduğunu düşünse de bizim ana karakterlerimiz 2. kardeş olan Elizabeth ve Mr. Bingley’nin arkadaşı olan Mr. Darcy. Darcy çok gururludur, Elizabeth çok önyargılıdır ve bu ikili arasında yaşananlara, nefrete ve aşka şahit oluruz.
Diğer karakterlere gelecek olursak; Lucas ailesi, Bennet’ların mirasçısı Mr. Collins, Bennet’ların birçok akrabası (Gardiner’lar, Mrs. Philips vs.), Darcy’nin teyzesi Lady Catherine, yine Darcy’nin kız kardeşi Georgiana, Mr. Wickham, albaylar, subaylar, vs. derken anlaşıldığı gibi kitap çok fazla karakter barındırdığı için çoğu kişiden kafa karıştırıcı olduğu yönünde bir serzeniş duymuştum, özellikle de Mr., Mrs., Miss terimleri çok fazla var, ama beni “Uğultulu Tepeler” kitabında olduğu kadar zorlamadı, sadece “Miss Bennet” diye hitap edilirken 5 tane Miss Bennet var yani hangisi diye başlarda bir düşündüm (ama Miss Bennet denildiğinde genelde Jane’den bahsediliyormuş.)
Asla anlamadığım bir şey varsa o da bu kitabın neden “Aşk ve Gurur” olarak çevrildiği, kitabın ilk yarısında Darcy’nin gururunu ve Elizabeth’in önyargısını görüyoruz, diğer yarısında Darcy’nin içinden bir anda melek çıkıyor, sevdiği kadın için kendini düzeltiyor, hatalarını telafi ediyor derken 400 sayfalık kitabın sadece son 20 sayfasında aşk var, ona da ne kadar aşk denirse.. Açıkçası bu sahneler bana yeterince geçmedi, “Aşk ve Gurur” ismiyle düşününce baya baya aşk sahnesi var sanmıştım ama genel olarak önyargılı bir kadın ve gururlu bir adam görüyoruz.
Bir diğer konu ise kitapta neredeyse hiç betimleme yok, bariz olarak hatırladığım betimlemeler sadece kitapta geçen Pemberley Malikanesi’nin çevresindeki ormanda var, açıkçası sayfalarca betimleme okumaya tabii ki ben de bayılmıyorum ama en azından karakterlerin saçının, yüzünün, gözünün nasıl olduğunu, ya da ne bileyim olayların gerçekleştiği çevrenin nasıl olduğunu aklımda canlandırabilseydim keşke.. Sanki her şey beyaz bir perdenin önünde olmuş gibiydi, hiçbir şey canlandıramadım ne yazık ki. Ama tüm bunlara rağmen çok sevdim, üstüne üstlük aşk romanlarını sevmeyen bir insanım, genelde sıkılırım, ama bu kitap çok hoşuma gitti, sanırım hem eski zamanlarda geçiyor olmasından, hem de Jane Austen’ın inanılmaz doğal üslubundan. (Mr. Darcy etkenini de unutmayalım:)) Bence en önemli etken bu ikisiydi, kitabı elimden bırakmak istemedim, ama aynı zamanda bitmesini de istemedim, ara ara kendimi zorlayıp “tamam, bugünlük bu kadar yeterli biraz da yarın oku” dediğim zamanlar oldu, ve böyle diye diye epey uzun bir zamanda okumuşum (14 gün nedir yahu:))
Bana kalırsa bu kitap sadece bir aşk romanı değil, içinde dönemin İngiltere’sinin sosyo-kültürel ilişkilerini de barındırıyor, bize fikir veriyor. Özellikle o dönemde kadınlara değer verilmeyişini, kadınların belirli bir mesleğe sahip olmayışını, sadece ailelerinin onlardan zengin koca bulup hayatlarını kurtarmalarını istediğini görünce anlıyorsunuz. Örnek vermek gerekirse Mrs. Bennet 5 kız çocuğuna sahip bir anne, ve tek derdi 5 kızını da zengin adamlarla evlendirmek. Bunlara ek olarak kadınlara miras bile kalmıyor, Mr. Bennet’ın mirası sırf 5 tane kızı olduğu için kendi çocuklarına geçemiyor, uzak bir akrabalarına kalıyor. Okurken (biraz da feminist kişiliğimden dolayı) bu durum biraz rahatsız etse de dönemin şartları diyip susup oturmaktan başka yapabileceğim bir şey olmadı maalesef.
Kitapla ilgili kişisel yorumlarıma gelecek olursak, ben kitabı İş Bankası Kültür Yayınları’ndan Hamdi Koç çevirisiyle okudum, çeviri gayet güzeldi, (İş Bankası zaten belli bir şey:)) dediğim gibi, fazla betimleme olmayan ama içinde yoğun duygular bulunan bir kitap. Kitap Elizabeth’in bakış açısından anlatılıyor, ama Elizabeth’in yaşadığı, hissettiği tüm acılara ve duygulara biz de dahil oluyoruz. Kitabın dili çok sade, kolayca anlayabilirsiniz (dediğim gibi sadece karakterlerin çok olması sizi biraz zorlayabilir ama ben onda da çok zorlanmadım). Klasiklere başlamak isteyenler için güzel bir başlangıç olacağını düşünüyorum.
Not// Kitabın dezavantajları: Mr. Darcy’i gördükten sonra hayatınızdaki hiç kimseyi beğenmemeye başlayabilir ve aşka küsebilirsiniz :’) Böyle mükemmel bir erkek karakter de anca bir kadın yazarın kaleminden çıkabilirdi zaten, şaşırmadık..:)
Kitabı daha iyi sindirmek için filmini izleyebilirsiniz, “Pride and Prejudice” (ben 2005 yapım filmini izledim ama başka versiyonları da mevcut sanırım) film güzeldi, metnin dışına çok çıkmamışlar, ama sanırım yönetmen de aşk sahnelerini yetersiz bulmuş ki filmin sonuna filmde olmayan bir ek sahne eklemişler:) Filmi izledikten sonra “Becoming Jane” adlı filmi de izleyebilirsiniz, tavsiye ederim. İçinde “Gurur ve Önyargı”dan küçük alıntılar da içeren, Jane Austen’ın hayatını anlatan bir film. Üzücü olan ise Jane Austen’ın bütün kitaplarını mutlu sonla bitirmesine rağmen kendi hayatının mutlu sonla bitmemesi.. Jane, sevdiği adamla (Mr. Lefroy) kavuşamadığı için hiç evlenmemeyi tercih ederken, adamın başkasıyla evlenip üstüne bir de kızının adını Jane koyduğunu görünce gerçek hayata dönüyoruz, yoksa Mr. Darcy nerede Mr. Lefroy nerede…
·
169 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.