TıkanmaChuck Palahniuk
!!!SPOILER İÇEREBİLİR!!!
!!!SPOILER İÇEREBİLİR!!!
!!!SPOILER İÇEREBİLİR!!!
Chuck Palahniuk’un "Tıkanma" (Orjinali: Choke) kitabı, yazarın karakteristik tarzını ve cesur anlatımını yansıtan, epey sarsıcı bir roman. “Görünmez Canavarlar” ve “Gösteri Peygamberi”nden sonra okuduğum bu üçüncü Palahniuk kitabı, beni yine derin bir sorgulama sürecine itti. Kitap, Victor Mancini'nin karmaşık dünyasında dolaşırken, seks bağımlılığı, kimlik bunalımı ve aile ilişkileri gibi sert temalarla yüzleşmemizi sağlıyor.
Victor, kitabın merkezindeki karakter olarak, hem ironik hem de trajik bir figür. Annesinin hastalığı, onu hem kahraman hem de kurban rolüne itiyor. Annesinin Victor'u sürekli Avukat Fred vs. gibi başka birileri sanması, onun annesiyle olan karmaşık ve acı dolu ilişkisini derinleştiriyor. Victor, annesinin bakımı için gerekli parayı kazanmak amacıyla, restoranlarda boğulma numaraları yaparak kendini kurtaran insanlardan maddi destek sağlıyor. Bu sahneler, Palahniuk’un insan doğasına dair acımasız gözlemlerini öne çıkarıyor: Zayıflık göstererek güç kazanma paradoksu.
Roman boyunca, Victor’un annesinin geçmişi, gençliğinde işlediği suçlar ve onun gerçek kimliğiyle ilgili ortaya çıkan sırlar, hikayeye daha da karanlık bir ton katıyor. Victor’un annesinin beynini yenilemek amacıyla girişilen çabalar, Danny, doktoru Dr. Marshall ile olan çarpık ilişkisi ve annesinin ona olan bağımlılığı, Palahniuk’un insan psikolojisinin derinliklerine yaptığı keskin bir yolculuk olarak karşımıza çıkıyor. Bu anlamda Kitapta Danny ve Dr. Marshall karakterleri de oldukça ilginç roller üstleniyor. Danny, Victor’un hayatına ilginç bir bağımlılık hikayesiyle girerken, Dr. Marshall ise Victor’un annesini iyileştirme çabalarıyla dikkat çekiyor. Dr. Marshall, Victor’un annesini eski haline döndürebileceğini iddia ederken, bu süreçte Victor’la olan karmaşık ilişkisi de romanın derinliklerine katkıda bulunuyor. Her iki karakter de Victor’un hayatındaki kaosu ve onun kendisiyle olan mücadelesini daha da karmaşıklaştırıyor.
Palahniuk, "Tıkanma" ile okuyucuyu rahatsız edici bir gerçeklik ve çarpıcı bir ironiyle baş başa bırakıyor. Kitap, insan doğasının en karanlık köşelerine inmekten çekinmeyen, çarpıcı bir anlatı sunuyor. Örneğin, küçük bir çocuk içinde maymun, kestaneler ve adını bilmediği şişko bir pornocu ‘herifin’ olduğu bir pornoya ilgi duyabiliyor. Kitapta bahsedilen bu küçük evlatlık çocuk, Victor’un annesinin geçmişte kaçırdığı çocuklardan biri olarak hikayeye dahil olur. Bu çocuk, Victor’un annesi tarafından defalarca kaçırılır ve sonrasında geri verilir. Çocuğun kimliği ve onunla ilgili detaylar, hikayenin karanlık ve çarpık yapısına uygun bir şekilde anlatılır. Çocuk, zamanla Victor’un hayatında ve hikayenin akışında önemli bir yer tutmaya başlar. Şişko pornocu herif, çocuğun bilinçaltında yer eden ve onu etkileyen bir figürdür. Çocuk, bu adamı bir kahraman gibi algılamış, ona karşı bir hayranlık geliştirmiştir. Ancak, bu hayranlık çarpık bir şekilde ortaya çıkar; çünkü hepimizin algılayabileceği gibi bu adam, çocuğun masumiyetine zarar veren bir figür. Bu detaylar, kitabın genel tonuyla uyumlu olarak, okuyucunun rahatsız olmasına neden olacak şekilde kurgulanmış ve bunu da oldukça iyi başarıyor bence. Çocuğun hikayesi, Victor’un annesiyle olan karmaşık ilişkisini ve onun geçmişteki karanlık eylemlerini daha da derinleştiren bölümlerden.
Kitaptaki özellikle Türk okurunu ciddi anlamda rahatsız edecek bir çok öge ve olayın yanında beni en çok güldüren kısım Güzellik Endüstrisi Terörizmi olarak anlatılan kısımdı. Bu Victor’un annesi tarafından organize edilen bir tür sabotaj hareketi. Annesi, güzellik endüstrisine zarar vermek amacıyla saç boyalarının kutularının içeriğini değiştiren bir nevi terör eylemi düzenler. Bu eylemler, onun sistematik ve isyankar doğasını yansıtırken, aynı zamanda topluma ve endüstriye duyduğu öfkenin de bir göstergesi olur.
Her sayfada, Palahniuk’un eşsiz üslubu ve sarsıcı temalarıyla yüzleşmek zorunda kalıyorsunuz. "Tıkanma," cesur ve provokatif bir roman arayanlar için mükemmel bir seçim. Yoksa uzak durun derim.