61 sayfalık olan bu kitap ders niteliğinde bir eser olarak bizlere sunulmuştur. Oyunda üç ana karakter (Garcin, Inez ve Estelle) cehennemde mahsur kalır. Ancak cehennem, hiçbirinin beklediği gibi değildir. Oyunda bir odada kapalı kalan ve birbirleri ile konuşmak zorunda kalan üç kişiden biri olan Inez Garcin’e ilgi duyar. Ancak Garcin ise diğer kadından hoşlanmaya başlar.
Başlangıçta hepsi kendini güçlü ve günahsız kabul eder. Ancak karakterler, birbirileri ve geçmişleri üzerine konuştukça cehennemin kendisini açığa çıkmaya başlar. Her biri hayatta işledikleri günahları ve nasıl öldüklerini anlatır. Sonucunda da insan olarak birbirlerine mahkûm olduklarını ve birbirlerini anlamaları gerektiğini fark ederler.
Oyunun sonuna doğru Garcin şunları söyleyecektir. “Hiç aklıma getirmezdim böyle olacağını, acı, ateş, kızgın ızgara hepsi sizsiniz demek. Ne gülünç şey. Kızgın ızgaranın ne gereği var: cehennem başkalarıdır…” Başka bir deyişle, onları bekleyen fiziksel bir işkence yoktur. Orayı cehenneme çeviren, diğer insanlarla ilişki kurmak zorunda olmanın getirdiği duygusal ve zihinsel işkencedir…
Peki Sartre “cehennem başkalarıdır” ne amaçla söylenmiştir Cehennem başkalarıdır” sözü Sartre’ın felsefi bir oyunu olan “No Exit”ten (Huis Clos – 1944) alıntılanan bir repliktir. Dilimize Gizli Oturum olarak çevrilen bu oyunda ilk başta insanın özgürlük alanının başkalarıyla sınırlandırıldığını ve başkalarının insanın cehennemi olduğu görüşünü işler. Sartre bir bunu ilerleyen zamanlarda şöyle açıklar Cehennem başkalarıdır” sözü hep yanlış anlaşılmıştır. Bununla, diğer insanlarla olan ilişkilerimizin her zaman zehirli, her zaman cehennem gibi olduğunu kastettiğim düşünüldü. Ama gerçekten anlatmak istediğim şey, tamamen farklı bir şeydi. Demek istediğim, eğer bir başkasıyla ilişkiler çarpıtılırsa, bozulursa, o kişi cehennem olabilir. Cehennem başkalarıdır, başkalarının bakışıdır. Der hatta Jean Paul Sartre bir örneğinde, etkinin nasıl olabileceğini görebiliriz. Bu senaryoda anahtar deliğinden birilerine baktığınızı hayal edin. Bu kişiler de izlendiklerinin farkında olmasın. Bu eylem esnasında karşınızdaki kişinin ne hissettiğini düşünmezsiniz.
SONUÇ OLARAK; Sartre’a göre cehennem; insan eylemlerinin bir sonucu olarak insanın yine kendi sınırları içinde yaşadığı, aslında olumsuz eylemleri ile İnsanın her eyleminin sonucu topluma etki edecektir zamandan ve mekândan bağımsız bir olgudur. Yaşamakta olduğumuz dünyada, eylemlerimiz başkaları tarafından sürekli olarak, olumlu ya da olumsuz şeklinde değerlendirilmektedir. Diyor sartre. Kitabın Son sahnesinde Garcin şu sözleri söyleyecektir. “Hiçbirimiz tek başına kurtulamayız ya birlikte kurtuluruz ya da birlikte yitip gideriz. Seçelim. Bu diyalogda Sartre Varlık ve Hiçlik eserinde de sıkça vurgulanan: “Benim veya senin değil bizim kurtulmamız söz konusu; ben veya sen değil, biz varız” mesajını vermektedir. ben İyi ki böyle bir kitap okumuşsum hissiyle bitirdim kitabımı
·
146 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.