Türk Edebiyatının en üretken gazeteci yazarlarından ve Tanzimat Edebiyatının en bilindik ama günümüzde hak ettiği kıymeti görmediğini düşündüğüm ismi Ahmet Mithat Efendi’nin Müşahedat eserini İsmek ileri yazarlık atölyemiz de okuduk, inceledik. Üst kurmacanın Türk edebiyatındaki ilk örneği diyebileceğimiz bu eserin alameti, kitabın yazılma sebebinin kitabın konusu olmasından ileri gelir
Ahmet Mithat Efendi naturalist bir roman yazma hayali kurarken, bir vapur yolculuğu sırasında iki güzel kadının, Siranuş ve Matmazel Agavni’nin sohbetine tanık olur; bu ikiliden çok etkilenir ve onların hayat hikayelerini anlatmaya karar verir. Yazarın kendisi kadar karakterler de romanın yazımına katılır ve fikirlerini, düşüncelerini beyan ederler. Böylece hem Ahmet Mithat hem de karakterler hikayenin kahramanları ve de eserin sözde yazarları olurlar. Bu teknikle yazılmış hikayenin gerçekçilik duygusu taktir edersiniz ki son derece yüksek. Ortaya asla natüralist olmayan, olamayan :) ilahi anlatıcının (yazarın) sürekli yol gösterdiği fakat yine de döneminin çok üstünde teknikle kaleme alınmış bir eser çıkmış. Ben romanın günümüz Türkçesi ile basılmış İş Bankası Kültür Yayınları baskısını okudum. Dolasıyla benim için hikayesi sürükleyici olduğu kadar dili de anlaşılır, keyifliydi.
Tanzimat edebiyatının doğru batılılaşma savı (batının iyi ve aydın yönlerini alıp kötü yönlerini eleştirmek) romanda oldukça baskın. Osmanlı’nın son dönemine tekabül eden İstanbul’u, baş kahramanlar gayri müslim olduğu için nispeten özgürce yaşayabildikleri sosyal hayatı, yazar çok fazla tasvire yer vermediği halde rahatlıkla gözümüzde canlandırabiliyoruz. Böylece Edebiyatımızda roman türü çok yeniyken yazarın kendi deyişiyle “Hem deneysel hem de milli olmayan ama yerli bir hikaye yazdım” cümlesinin altı doluyor . Son olarak diyeceğim şu ki bu geç tanıştığım zaman ötesi eser Türk Edebiyatı severlerin bence mutlaka okuma listesinde olmalı.
·
74 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.