Lev Nikolayeviç Tolstoy 'un bu kitabı yazmasına;yakın arkadaşı olan bir yüz başının " evlilik dışı "yaşadığı ilişki sonunda "kadının ayrılığı kaldıramayıp kendini öldürmesi " neden olmuştur. Kadının "hayatını " kaybetmesi bir yana;isminin "kötü "olarak anılmasıTolstoy 'u derinlemesine düşündürür. Bunun üzerine küçük bir tevfika ile tepki vermeyi planlarken;gerek kendi düşünce yapısı gerek toplumdaki gözlemlediği "iki yüzlülük "bu küçük tevfika öykünün bir roman olarak yazımını sağlar.
Anna Karanina ;devletin yüksek makamlarında görevli Alexey Alesandraviç Karenin ile evli , bir oğlu olan ,kocası ile arasındaki yaş farkını,uyumu Kont Vronski ile "tanışıncaya kadar fark etmeyen bulunduğu statüsünü kullanmaya kararlı çok güzel bir " kadındır. Tolstoy bu konumu yaratırken aslında toplumu iki katmana keskin çizgi ile ayırır. Anna'nın yaşadığı çevreye "sosyete " adını vererek halktan ne kadar kopuk yaşadığını göz önüne sermek ister.
Sosyete "küçük flörtleri her zaman destekler,kadının yada adamın evli olmasının hiç önemi yoktur. Fazla ileri gitmemek kaydıyla. "
Fakat Anna için bu zararsız flört kocası ile kendi arasındaki uçurumu gözler önüne serer .Çünkü Anna Vronski'ye aşık olmuştur ve de Vronskinin çocuğuna hamiledir. Sosyete bu durumda kendi içinde ikiye ayrılarak tepki verir. Bir kısım; Anna'nın kocası Alexey'e destek verir..Bu destek kocaya bıyık altından gülmek,acımak,arkadan konuşmak şeklinde zuhur eder. Bu durumda Alexey Karenin zamanla öfkelemeye,kendine acımaya kendinin bu evliliğe ne verdiğini sormaya başlar;kendini çektiği sorgulama sonunda kesinlikle"Anna'yı sevmiyor fakat boşanmakta istemiyordur.Konumu,dini buna engeldir.Dini kendine kalkan yapar.
Dini kocanın kendine kalkan yapması ikinci adam olan Vronski'nin Anna'yı bırakıp gitmek istemesine rağmen bırakmamasına "aşık " rolü üstlenmesine yol açar. Vronski bu ilişkiye bir "gönül macerası" perspektifinden bakar ilk önceleri.Aleksey'in "koca rolü" Vronski'nin Anna'yı bir kez daha tepeden tırnağa sürmesine ve sonunda"gerçekten aşık olmasına hatta aşkından intihar etmesine neden olur. Aslında bu durumda Vronski'nin güzel,zeki,alımlı bir kadını ' elinde tutmak isteyen bir "erkek "olduğu gerçeği ile bizleri başbaşa bırakır Tolstoy.
Anna'nın birden hamileliği Vronski'nin Anna'yı sorgulaması, nasıl bir duruma çekilmek üzerine olduğu konusunda bir fikrinin oluşmasına yardım eder.Hafiften tuzak kokusu Anna'nın kusur sorununa karışsa da Vronski bağlılık için Anna'nın yardımına "ihtiyaç "duyar yeniden. Anna ayrılığı teklif eder.İki sevgili sesiz sedasız ayrılır.
Yasal eş Alexey nin dini kendine kalkan yapması; zamanla Alexeye zarar verir.Bunun bilinçinde olan Alexey Anna'ya doğumu bir zamanlar yuvaları olan köşkte yapması için teklif sunar.Anna için bulunmaz bir fırsattır. Çünkü hem oğlu ile ilgilenecek, doğumunu gerçekleştirecek,kendi hayatının rotasını belirleyecektir.Kesin olan kocasını artık bir erkek olarak görmediğidir.Yanlız doğum yaklaştıkça vicdan azabı Anna'yı ele geçirir. Kocasından af diler.
Alexey bu teklifi sunarken amacı kendi payına ders aldığını karısına göstermek,çocuklarına sahip çıkmak,yuvasına tekrar sahip olmak ,böylece çerçevesinde kaybettiği itibarını yeniden kazanmak" ermiş" olmak niyetindedir.
Alexey nin Anna'nınkide dahil herkesin gözünde ermiş mertebesinde olması Vronski'nin gururunu derinden incitir. Seçilmemeyi kendine yedirmeyen Vronski kendini kazara vurur.kimse bir kaza kurşunu nun Vronski'yi vurduğuna inanmadığından Anna'ya intihar haberi iletir.Anna bu haberin doğruluğundan şüphe etmez Vronski ile barışır. Alexey 'den boşanmaz,oğlunu kocasına bırakıp Vronski, kızı,kendi mutlu mesut Avrupa turuna çıkar. Bu üçlünün içinde yıprananın en çok Anna olduğuna inandırmak ister okuyucuyu Tolstoy . Bunuda Vronski'nin Anna üzerindeki " kıskanma, erkeklik,fedakarlık,kadınlık...gibi etkilerini belirli olaylar üzerinden göstererek yapar.Ama asolan "bireyin bencilliği , kendi olamayışıdır.
Tolstoy toplumun "halk"tarafını da Levin ve Kiti üzerinden göstererek okuyucuyu eşitliğe inandırmaya çalışır.
Kiti ; Levin'in aşık olduğu Vronski için rededildiği ;tek derdi yuva kurmak, aile sahibi olmak olan naif,güzel, iyi eğitimli bir bürokrat kızı...Sosyetenin yönlendirmesi ile Vronski'nin eşi olmayı hayal eden Kiti yaşanılan betbahsızlığın ardında aşkı Levinde bulur(Tolstoy burda namus,elalem kavramları üzerinden ikinci kez okuyucuya aynı hileyi yapar.) Masumiyet, saflık,Kiti 'nin temsil değerleri olunca Levin den başka seçeneği kalmaz zavallının. Levin yeni oluşan orta sınıfı yani çoğunluğu temsil eder..Büyük arazilere sahip,okumuş,çok çocuklu, bir ailenin en küçüklerindendir .Kardeşlerinin arasında sıkışıp kalan bir çocuk olduğu için hiçbir şeye özel ilgisi yoktur.Fiziki güç ;çiftlik işleri için gerekli ve de yeterlidir. Ta ki Kiti ile evlenene kadar.
Doli; Kiti'nin cefakar, fedakar ablası..Tek sıkıntısı çocukları olan hem sosyete hem halktan olmayı gururla taşıyabilecek kadar keskin bir zeka ,suskunluk,aklı taşıyabilen sesiz sedasız ama derinden kendine toplumda yer yapabilen tek karakter.
Tolstoy un eserleri kendi hayatından izler taşır. Bu kitapta olan karakterler gibi.
Bir okur olarak sadece teşekkür edebilirim Bana beni anlatığı,sorgulattığı yargilamadığı için.....
·
151 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.