Benim için Ebedi Koca, Dostoyevski’nin kendini en net aktardığı eserlerden biridir. Bunun nedenine geçmeden önce kısaca konuya değinmek istiyorum. Eserin baş kahramanı Velchaninov, geçmişte evli bir kadınla aşk yaşayan ve bundan dolayı pişmanlık duymayan bir adamdır. Kahramanımız bu ilişkiden yıllar sonra sevgilisinin kocası Pavloviç'in kendine ulaşmasıyla büyük bir gerçeği öğrenir ve hayatına bu gerçek doğrultusunda yön vermeye karar verir. Velchaninov’un gözünde Pavel Pavloviç alkolik ve başka bir insanın varlığına bağlı olarak yaşayan bir ‘’ebedi koca’’dır. Öte yandan karakter, kendi yanlışlarının da farkına varmaya başlamıştır. Eser bu iki karakterin çatışması üzerinden birçok duyguyu gözler önüne serer. Dostoyevski’yi yakından tanıyan okurlar bilir ki yazar her eserine kendinden büyük bir parça ekler ve bunu diğer yazarlardan daha net bir şekilde yapar. Ebedi Koca da bu yönüyle tam bir Dostoyevski kitabı çünkü eserde yer alan aile, Dostoyevski’nin bir yazı yanında geçirdiği İvanov ailesinin yansımasıdır. Öte yandan Velchaninov’un kişiliğinde de Dostoyevski’yle ve yazarın diğer karakterleriyle kesişen birçok nokta mevcuttur. Bu açıdan kitap benim için yazarın kendi tarzını ustalıkla aktardığı bir eserdi. Başka bir açıdan baktığımızda ise Dostoyevski’nin eserlerinde ‘’ruhsal temizlenme’’ vurgusu dikkat çeker. Karakter kimi zaman sistemin kimi zaman da kendi ruhunun kurbanı olarak kötü bir işe bulaşmıştır ve karşısına çıkan kişi karakterin hayatını değiştirerek onun ruhunu saflaştırır. Ebedi Koca’da da bu saflaşma hali dikkat çekiciydi. Başka bir karakter üzerinden gidelim. Pavloviç ruhsal olarak çok zayıf bir karakter fakat bu zayıflık yara almışlıktan ziyade tercih edilen bir karakter yoksunluğu olarak karşımıza çıkıyor. Bu açıdan da Pavloviç’i Karamazov Kardeşler’deki Fedor Karamazov’un hazırlayıcısı olarak görüyorum. Bazı eleştirmenlere göre Fedor Karamazov, Dostoyevski’nin babasını temsil etmektedir ve eserde Fedor Karamazov çoğunlukla ‘’ortadan kaldırılmayı hak eden insan’’ imajıyla karşımıza çıkar. Ebedi Koca’da Velchaninov’un Pavloviç’i öldürmeye teşebbüs etmesi ve ısrarla bunun bir anlık his olduğunu vurgulaması bana bu benzerliği (belki biraz zorlamayla) anımsattı. Tavsiye kısmına gelirsek. Eserin girişinde net bir şekilde Yeraltından Notlar izlenimine kapılıyor, devamında yazarın kendinden ve diğer eserlerinden izler buluyorsunuz. Bu yüzden eseri Dostoyevski’nin çoğu kitabını okuyan ve onun hakkında bilgi sahibi olan okurlara öneririm. Bu şekilde okumak esere farklı bir anlam yükleyerek daha değerli hale getiriyor.
·
20 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.