·152 syf.····Okunma: 21 Haziran 2025 18:54 Selâmun aleyküm, eser bilindiği üzere İbn Teymiyye tarafından yazılmış bir selefî itikat kitabıdır. Aslında bu itikat meselelerinden kitabın sonunda bahsetmiş, başlarda daha çok diğer fırkalarla kendi fırkasının ruyetullah ve sıfatlar gibi konularda düşüncelerini anlatıp diğerlerine reddiyede bulunmuştur.
Bazı konularda kelâm mezheplerine güçlü itirazları olsa da yetersiz kaldığını düşünüyorum, hatta "Bizi teşbihle itham ediyorlar ancak onlar da Allah'tan sıfatları nefyedip O'nu yoka benzetiyorlar." itirazını ciddiyetle yazdığını düşünmüyorum. Zirâ Cehmiyye gibi mezhepler sıfatları bir eksiklik olarak görüyor, misalen "Allâh' masa değildir." dendiğinde yine İbn Teymiyye'nin "Bizi masa dediğimiz için teşbihle suçluyorsunuz ancak siz de O'nu yoka benzetiyorsunuz." gibi bir itirazı takdir edersiniz ki komik kaçacaktır. Bunun dışında Meşşailere yönelttiği itirazı yerinde buluyorum.
Haberî sıfatlar konusunda ele aldığı bilâ keyf bilâ teşbih tarzındaki usûlü de zannımca eksik bi usûl.
Zaten müellifin başka eserlerinde "Allah'ın bilâ keyf bila teşbih haddi/sınırı vardır." minvalindeki sözlerinin varlığını biliyoruz. Bu yönden eksik bir usûl ve hatta usûl denemeyecek kadar bozuk bir söylem.
İbn Teymiyye kendini "selefi" adı altında Selef-i Sâlihîn'e nispet etse de selefin haberî sıfatlar konusunda yapmadığı tafsilatı kendisi yapıyor. Bilhassa yed mevzuunda el uzvunun kemâlini anlatmaya kadar gidiyor. Ehl-i Sünnet kelâmnda bu lafızlar tevil edilir ve nihayetinde Allahualem denilir. Zaten böyle bir tevile İbn Teymiyye de karşı olmadığını belirten cümleler kullanmıştır.
İnşallah bu inceleme genel manada bir fikir oluşturmuştur. Vesselâm.