SADE’I YAKMALI MI?
(Deneme)
SİMONE DE BEAUVOİR
1908 – 1986 arasında yaşamış Fransız Roman, felsefe politik ve sosyal deneme, biyografi ve otobiyografi yazarı, gazeteci ve feminist filozof Simone de Beauvoir tarafından 1740-1814 arasında yaşamış Fransız aristokrat ve felsefe yazarı, erotik edebiyatın önemli yazarlarından Marquis de Sade üzerine yazılmış önemli bir deneme kitabı.
Sade, belki de dünyanın en sıradışı ve uç yazarı.
Sade, kendisini tanımlarken şu ifadeleri kullanmıştır:
"Kızgın, karşı konmaz, öfkeyle dolu, her şeyde aşırı, töreler konusunda görülmedik bir hayalleme sapışı taşıyan, bağnazlığa dek tanrısız... “
Psikolojide ve tıpta yerleşmiş bir terim olan “Sadizm”e adını veren Marquis de Sade’dir. Aslında “Sadeizm” şeklindedir özgün kullanımı. Mazoşizm terimi de ondan gelmedir.
Sade, Erotizmi, cinselliği, tene kıyıcılığı insanın özgürleşmesi için bir yol olarak görmüştür. Tene kıyarkenki şiddetli duyum onu uygulayana(sadist) ve uygulanana(mazoşist) en uç duyumsamayı sağlayacağı görüşündedir. Buradaki duyumdan edinilen tatmin, insanoğlınunun duyunsayacağı tatminin en uç sınırı olacaktır.
Sade, sürekli sınırlarda dolaşmayı adet edinmiş bir belalı yazar.
Hayatı zaten skandallarla dolu.
Temelde kültüre, toplumsal olana düşmandır. Doğaya dönmek istemektedir. İnsanın doğasına dönmek insanı en uç özgürlüğe ulaştıracaktır. Toplumsallaşma ve kültürel olan unsurların tümü saf insanı zaptı rapt altına almakla meşguldürler. İnsanın özgürlüğüneü yok etmenin peşindedirler. İnsanın yaratıcılığı da özgün yapısından uzaklaşmasıyla körelmiştir. Çok nadir olarak düzenli eğitimden gelen insanlar dünyaya katkıda bulunmuşlardır.
Sade, kimilerine göre, insan biçimine bürünmüş bir mutlak kötülük, kimilerine göreyse bir özgürlük savunucusu... İlk lanetli yazar...
Simone de Beauvoir, kişiliği kadar, hayat serüveni de yer yer karanlıkta kalan Sade'ın rezaletler, skandallar ve hapishane yılları ile dolu hayatını, kurmaya çalıştığı, yüksek sesle savunduğu sistemini inceliyor.
Sade'ı Yakmalı mı?" kitabıyla kendimize bile itiraf edemediğimiz taraflarımızla da yüz yüze geliyoruz.
Okunacak denemelerden.The Marquis de Sade