Dantenin İlahî Komedya’sından yaklaşık 1000 yıl önce yazılmış ve benzer içerik ve yapıda olan bir eser.
Ardaviraf, Zerdüştilik dinine mensup bir peygamber, Önder, ruhani adam.
Büyük İskender Sasanileri yenmesiyle dinleri zayıflar, din kitapları da yakılır, yok edilir.
Zerdüşt din adamları buna bir çare aramaktadırlar ama nasıl?
Toplanırlar, istişare ederler ve aralarından 7 kişiyi karar alma konusunda yetkilendirirler. Bunların içinden de 3 kişi ve bu 3 kişinin içinden de Ardaviraf’ı görevlendirirler.
Peki Görevi ne olacaktır?
İşte burası çok önemli:
Ardaviraf belli ritüellerden sonra uykuya dalacak ve öteki dünyaya, zerdüşt dininin tanrısının yanına gidecek ve ne yapılması gerektiğini öğrenerek geri gelecek ve getirdiği mesajları da dindaşlarına tebliğ edecektir. Denildiği gibi yapılır ve Ardaviraf 7 gün sürecek uykuya dalar.
7 gün sonra uyandığında, uykuya dalarken başladığı yolculuğunu baştan sona kadar anlatır.
İşte Ardavirafın bu uyku halinde çıktığı mirac sürecinde görevli küçük bir Tanrı olan Azer ile kutsal bir ruh olan Suruş tarafından gezdirildiği Cennet, Araf, Cehennem’de gözlemlediklerinin anlatılır.
Bu yolculuk sırasında Zerdüşt tanrısı Ahura Mazda huzuruna çıkarak gerekli mesajlarınalan Ardaviraf, kutsanmış olarak geri gelir bu dünyaya, yani uyanır.
Verdiği mesajlara gelince, İskender’in darbeleriyle zayıflayan Zwrdüştiliğin toparlanması için bağlılarını gayrete getirmeye ve zerdüştî düzenin sağlamlaşması için gerekli telkin ve uyarılar peşpeşe sıralanır.
İlginç bir kitap.
Biraz da tanıtım bültenine bakalım:
“Ardavirâfnâme Sasanîler döneminde yaşamış ünlü Zerdüşt din adamı Ardavirâf’ın cenneti de içine alan öteler dünyasına seyahatini, cennet, cehennem, berzah seferini konu alan Pehlevice kaleme alınmış son derece önemli bir eserdir. Ardavirâf, Pehlevî rivayetlerinden anlaşıldığı kadarıyla bilge mubedler ve sufî din adamları arasında yer almaktadır. Farsça kaynaklarda onun peygamber olduğundan da söz edilmiştir.
Miracnâme-yi Ardaviraf adıyla da anılan orijinal metni Pehlevî dilinde kaleme alınmış olan eser, İslam inanışındaki birtakım değerlerle benzerlik göstermesi açısından oldukça dikkat çekicidir. Dil özelliklerinin yanı sıra dini ve tarihi önemi de oldukça büyüktür. Bu yüzden ünlü batılı araştırmacılar tarafından üzerinde çalışmalar yapılmıştır.
İskender Avesta ve Zend’i yakınca temel dini kaynaklarını kaybeden İrânşehr halkı dini gerçekleri yeniden öğrenmek amacıyla Ardavirâf’ı ruhlar alemine gönderir. Ruhu Çinvâd Köprüsü’nden geçtikten sonra Surûş ve Tanrı Azer onu ellerinden tutup “Arâf”tan geçirir. Önce cennetin tabakalarını tek tek gezip Hürmüz’ün makamına varan Ardavirâf daha sonra cehennemi ve cehennemliklerin durumunu görür. Günahkârların, yaptıkları karşılığında verilen cezaları nasıl çektiklerini izler. Yedi gün yedi gece boyunca süren bütün bu geziden sonra Surûş ve Tanrı Azer onu yine Hürmüz’ün huzuruna getirir. Hürmüz ona “Cehenneme düşmemek için doğruluk ve dinin yolundan gitmelerini” emreder. Ardavirâf, insanların dünyasına döndüğünde bu gördüklerini anlatır ve bilge bir katip de bütün anlatılanları yazıya geçirir.
Ardavirâfnâme, 101 bölümden oluşur. 1-3. bölümler Ardavirâf’ın sefer hazırlıklarını, 4-15. bölümler Ardavirâf’ın seyahat süresince gözlemleri, cennet ve berzah tasvirlerini, 16-101. bölümler cehennem ve günahkarların tasvirlerini anlatmaktadır.
III/IX. yüzyılın ortalarında yazılmış olan bu eserin en eski yazma nüshası IV/X. yüzyıla aittir. VII/XIII. yüzyıl şairlerinden Zerdüşt BehrâmPejdû Ardavirâfnâme’yi Farsça’ya manzum olarak çevirmiştir. J. A. Pope tarafından The Arda VirafNameh/¬The Revelation of Arda Viraf adıyla 1816 yılında Londra’da yayınlanan ilk İngilizce çevirisiyle Ardavirâfnâme batı dünyasında da edebiyat çevrelerine ulaşmış, ardından İngilizce ve Fransızca diğer çevirileri yapılmıştır.
Ardavirâf, cennet-cehennem seyahatine çıkan ilk gezgin, Ardavirâfnâme ise, ahiret alemine seyahati, ölümden önce rüyada iken ya da ruhi bir seyahatle cennet ve cehennemi gezme konusunda yazılmış en eski kaynaktır.”
Meraklısı için keyifli bir kitap.
·
46 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.