Raskolnikov’un pişmanlığı mı, kaçışı mı?
dostoyevski'nin suç ve ceza romanı, çoğunlukla ahlaki sorgulamalar, vicdan azabı ve ruhsal dönüşüm temalarıyla okunur. ancak bu klasik metne farklı bir açıdan bakarsak, raskolnikov'un yaşadıkları ne bir içsel arınma süreci ne de suç karşısında duyulan pişmanlıktır. benim yorumuma göre, raskolnikov bir idealist değil, doğuştan ölümle barışık, içgüdüsel olarak şiddete meyilli bir psikopattır.
cinayeti planlayışı, uygulayışı ve sonrasındaki ruh hali aslında bir vicdan muhasebesinden çok, tekdüze hayattan, toplumla kuramadığı bağdan ve anlam bulamadığı varoluşundan duyduğu sıkıntının bir dışavurumudur. raskolnikov'un “vicdan azabı” olarak tanımladığı duygu, belki de sadece kendi iç huzursuzluğunun yarattığı bir halüsinasyondur. o, toplumla uzlaşamayan bir birey değil, insanlığın tüm yapay yasalarını reddeden bir içgüdü yaratığıdır.
bu bağlamda raskolnikov'un sonundaki teslim oluşu da, bir kefaret değil; başka bir kaçıştır. özgürlüğünden değil, yükünden kaçmak ister. zihinsel karmaşasını çözemediği için suçu çözüm gibi görür. onun yolculuğu, bir ruhun kurtuluşu değil, bir karanlığın kendi karanlığını fark edişidir.
dostoyevski'nin ustalığı ise, okuyucuyu bu psikopat ruhu anlamaya çalışırken, onunla empati kuracak noktaya getirmesidir. belki de asıl sorgulanması gereken şey, raskolnikov'un düşünceleri değil, bizde yarattığı yankıdır.
·
79 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.