geçtiğimiz mayıs’ta üsküdar kitap fuarına imza günü ve söyleşi için gitmiştim. evden çıkarken kitap almayacağım kesin kararıyla. kesin mi kararlılık mı güleyim bari kendime. sonra aras yayıncılık’ın standına bile isteye çekiliyorum. aklımda okumak istediğim kitaplar. william saroyan hiç okumamışım, hangisinden başlasam falan diye araştırmamışım da. neyse benim için hiç sorun değil zaten, severim bilmeden balıklama dalmayı güvendiğim yayın evleri ve yazarların kitaplarına. hislerime de oldukça güvenirim.
o gün başka aras yayıncılık kitaplarııla birlikte saroyan’ın insanlık komedisi’yle eve dönüyorum. kitabı okumaya başlayınca antimilitarist hislerimin beni bu kitaba götürdüğünü farkediyorum. hislerim, kıymetlims.
insanlık komedisi ikinci dünya savaşı döneminde ithaca california’da geçiyor. dört çocuklu bir aile, baba iki yıl önce ölmüş, büyük oğul askerde. ondört yaşındaki homer telgrafhanede çalışmaya başlıyor. haberci homer’ın askerdeki oğulların ölüm haberini taşıyan telgrafları ailelerine ulaştırma görevi onu çok sarsıyor. hikayenin en hüzünlü bölümü burası neredeyse. ithaca’daki herkes iyilik timsali, birbirlerini anlayan, gözeten, yardımlaşan insanlar. bugünden bakınca ütopik geliyor insana. fakat william saroyan’ın girişte kitabı maması takuhi saroyan’ı mutlu etmek için yazdığını okuyunca neden böyle yazdığını anladım.
kitabın en etkileyici bölümü ise askerdeki ağabey marcus’un homer’a yazdığı askerliği, kahramanlığı, savaşı, yurtseverliği sorguladığı ya da düpedüz reddettiği mektup. bu mektubun kitaba sonradan neden eklendiğinin hikayesi de okuyacaklara kalsın.
bir de evin en küçüğü ulysses var. ithaca’da bir ulysses. bitlis’ten amerika’ya göç etmek zorunda kalmış bir ailenin çocuğu olan saroyan’ın ithaca’sı neresi sizce?
ps. william saroyan’ın 1964’de bitlis’e gidişini anlatan lusin dink’in saroyan ülkesi adlı belgeseli izlemenizi de öneririm.
·
67 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.