Eser Albert Camus'un en bilinen ve etkileyici eserlerinden biri. Varoluşçuluk ve saçma (absürd) felsefesinin temel taşlarından biri olarak kabul ediliyor ama Camus kendini varoluşçu olarak görmez daha çok saçma kavramı üzerinden bir düşünce sistemi kurar.
Romanımızın ana karakteri Meursault Cezayir' de yaşayan, duygusal tepkilerden yoksun gibi gözüken bir adam. Kitap annesinin ölüm haberiyle başlıyor; "Bu gün anne öldü. Belki de dün bilmiyorum." Bu başlangıç cümlesi ana karakterin hayata karşı kayıtsızlığının ilk göstergesi.
Kitabımızın konusu özetle şöyle: Cezayir'de yaşayan Meursault, annesinin ölüm haberine kayıtsız kalır. Birkaç gün sonra Marie adında bir kadınla ilişkiye başlar, komşusu Raymond'un karıştığı bir olayda ona yardım eder. Bu olayların devamında bir Arap'ı öldürür ve tutuklanır.
Mahkemede, işlediği cinayetten çok annesinin cenazesinde ağlamaması ve duygusuzluğu yargılanır. Ölüm cezasına çarptırılır. Hapishanede geçirdiği süre boyunca yaşamın anlamsızlığıyla yüzleşir ve sonunda ölümün kaçınılmazlığını kabul ederek, evrenin kayıtsızlığıyla barışır.
Kitabın dikkat çeken birkaç teması var. Öncelikle absürdizm. Meursault'un hayatı boyunca olaylara karşı duygusuz ve çoğu zaman tepkisiz kalışı dünyanın anlam arayışına cevap vermemesiyle ilgili bir duruşu temsil ediyor. Aslında Camus'ya göre hayat anlamı olmayan bir düzende anlam arama çabamızla "absürd" hale geliyor. Bir diğeri ise toplumun normlarına karşı yabancılık. Karakterimiz toplumun beklemediği şekilde davrandığı için insanlar tarafından yargılanır. Hem hukuk önünde hem de ahlaki olarak. Örneğin annesinin cenazesinde ağlamamış olması onun karakteri hakkında olumsuz düşünceler doğurur. Halbuki kendi normlarında Meursault sadece dürüsttür. Ve bence son ve en önemli tema; Ölüm ve varoluş. Kitabın ikinci yarısına gelindiğinde karakterin idamla yüzleşmesi, insanın ölümle karşı karşıya geldiğinde bile yaşamı ve anlamını nasıl kavradığını gösterir.
Eserin amacı okuyucuyu rahatsız etmek değil, bir düşünce sistemini deneyimletmektir. Meursault sevilecek bir karakter değildir belki ama dürüstlüğü ve gerçekliğiyle sarsıcı bir karakterdir.