MAYMUN VE ÖZ, ALDOUS HUXLEY
1894-1963 arasında yaşamış İngiliz yazar ve filozof Aldous Leonard Huxley tarafından distopya tarzında yazılmış güzel bir eser.
Eserdeki olaylar 2108’de Amerika’da geçiyor.
Kısaca özetlersek;
3.dünya savaşı yaşanmış ve bitmiş. Sonucunda insanlığın tüm kazanımları sıfırlanmış. Dünyada bu felaketten insanların çok az yaşadığı yerlerden olduğu için etkilenmeyen Yeni Zelanda’dan bir biliminsanı ekibi Newyork’a bir gezi gözlem düzenlerler.
Koca medeniyetin mezarlığa dönüşümüne tanıklık ederler. O sırada ekipte olan bir zeolog yerde bir film senaryosunu görür, alır ve okuyucuyla beraber okumaya başlar.
Senaryoya paralel olarak orada yaşamaya çalışan az sayıdaki kişilere de tutsak düşen bilim insanı onların şeytan diye yeni bir inanç sistemi kurduklarını ve disiplin içerisinde yürüttükleri toplumsal düzenlemelerden mümkün mertebe insan faktörünü sınırladıklarını ve insan ırkını yeniden kurgulayarak duygu ve düşünceden kendilerini izole etmeye çalıştıklarını ve insanları mutlak itaate alıştırdıklarını görür.
Ahlakın, kültürün, sanatın, dinin, değerlerin sıfırlandığını görür.
En önemlisi de insana ait aşkın ve sevginin yok edilerek cinslerin hayvanlarda olduğu gibi fizyolojik ihtiyaçlar bağlamında ihtiyaçları giderilerek türün devamının aile olmaksızın kamu gücüyle sağlandığını görür.
Bireysellik yok edilmiştir.
İdeal birey tipolojiğine uymayan bebekler yok ediliyor.
Aynı zamanda senaryo da okunarak maymunların, babunların gelişerek insan ırkını nesneleştirdiklerini okuruz. İnsan gittikçe kaybeden ve yokluğuna/sonuna doğru giden sapmış bir türe dönüşüyor.
Daha önce Cesur Yeni Dünya romanında da benzer bir kurguyu görmüştük.
Huxley’in temel tezi şudur: Bu gidişle bizler evrenselden sapmış bir türe dönüştüğümüz için sonumuzu hazırlıyoruz.
İkinci dünya savaşı sonrasından yazışmış bu distopyada olayların izlerini görmek mümkün. Aynı zamanda amansız bir bilimsellik savunumunun insanı götüreceği yeri de gösteriyor. Bize sorumluluklarımızı hatırlatıyor.
Belki sonucunda aynı şeyleri yaşamayacağız ama benzer sonuçlarla yavaş yavaş karşılaştığımızı da unutmamalıyız.
Kitabın başarısı da buradan geliyor.
Kitapta insan türüne benzer olarak maymun türünün kendileri için nasıl özler oluşturduklarını da okuyoruz. Bir şekilde insana benzer şekilde yeni bir insanlaşma evrimini yaşamaya başlayan maymunların da aynı hataları yaparak din, kültür, sanat oluşturduklarını ve bunu mutlak bilgi haline getirerek bireyleri bağlayan yasaları oluşturdukalrını görüyoruz.
ZYGMUNT BAUMAN’ın Yaşama Sanatı’ndaki varoluş sancılarının betimlemesiyle karşılaşıyoruz.
Okunması ufuk açıcı bir roman.
·
53 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.