* Bir Öpücüğün Kiriyle Çiçeklenen: Neruda
Şiirinin hayatını apaçık, yılgınlık duymadan ve devrime aşık kor bir şair olarak yaşayan Neruda, anılarını yazma isteğini, Şili’nin Valparaíso bölgesinde bulunan bir sahil kasabası olan Isla Negra’da ( Kara Ada ) peyderpey gerçekleştirmiş. Üstelik büyük bir şaire yaraşır biçimde, ön bir içsel düzenleme sonrasında, geri çağırdığı anılarını sesli düşünerek, hatta kâh ayakta kâh oturarak törensel bir ritüelle sekreterine aktarmış. Anılarının çoğu sesli band kaydı şeklinde tasarlandıysa da kayda hiç alınmamış. Dahası Neruda’nın günlük tutma gibi bir alışkanlığı olmadığından ötürü; çocukluk, ilkgençlik ve şairlik yıllarına ilişkin bahisleri dönemin eski dergilerinde kalmış. Ölümünden sonra eşi Mathilda ve arkadaşları manipüle etmeden bir anı kitabına ne kadar anı sığarsa işte o kadar olacak şekilde Neruda’nın anılarını derleyip matbulaştırmış.
Anılar, kitabın ilk çeyreği dışında kronolojik bir düzlemde ilerlemiyor. Anılarını geri çağıran Neruda, o anki içselliğine ve dışsallığına göre, hatırladıklarını serbest çağrışımlarla genişletip, yaşadıklarının bütün karanlık ve aydınlık noktalarını büyük bir samimiyetle kendisi için de ortaya koyuyor. Bir tür yeniden hatırlama ve hatırlarken yaşamak gibi de düşünebiliriz. Taşralı çocukluğundan, şair dostlarına ( Nazım da var tabii ki) Şili Konsolosu olarak değişik ülkelerde görevlerini icra ederkenki yaşadıklarına, dönemin Marksist lideri Allende’nin cuntacılar tarafından katledilişi ve bu olayların perde arkasını, yaşananlara ilişkin koyduğu tavrını ve konumunu, dönemin sanat dünyasını, imdi uzun uzadıya yazamayacağım ve her biri evrensel birer yazar ya da şair olmuş insanlarla dostluklarını, doğayı, hayvanları, Sovyet dönemini, Stalin’i, Fidel ve Che Guevara ile karşılaşmalarını, halkının acılarını ve daha birçok yaşamına ve davasına konu olmuş, onda iz bırakmış detayları paylaşıyor. En önemlisi bütün yaşadıklarını anılarına dökerken bunu bir partizan gibi değil de, bilakis insan doğasını anlamış şahsına münhasır büyük bir şair olarak yapıyor.
Ne diyordu:
''Benim anılarım hayaletlerle dolu bir galeridir
Belki ben kendi hayatımı değil de, başkalarının
hayatını yaşadım.''
Sevilmez mi...
* Neruda'nın Aşk Şiirleri adlı kitabında bulunan bir şiirden alınmıştır.
·
48 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.