Cengiz Aytmatov’un Gün Olur Asra Bedel romanını okurken, zaman kavramı elimden kayıp gitti sanki. Bir günün içine koca bir ömrün, bir asrın, hatta bir halkın hikâyesi nasıl sığar diye düşündüm. Yedigey’in yolculuğu, bana sadece bir cenaze merasimi değil, geçmişe ve insana verilen sadakatin uzun bir destanı gibi geldi.
Bozkır… Sonsuzluğa açılan o düzlükler, Aytmatov’un kaleminde yalnızca bir fon değil, canlı bir karakterdir. Yedigey’in her adımında bozkırın rüzgârı, gökyüzünün sessizliği ve toprağın belleği konuşur. İnsan yalnızca kendi yükünü değil, toprağın bin yıllık ağırlığını da sırtında taşır. Yedigey, dostu Kazangap’ı toprağa vermek isterken aslında kendi ruhunu, kendi geçmişini, kendi insanlığını da savunuyordu.
Romanda beni en çok çarpan şey dostluğun derinliği oldu. Yedigey, Kazangap için çıktığı yolculukta, sadakatin yalnızca hayatta olanlara değil, ölmüş olana da gösterilebileceğini kanıtlıyor. Bu bana, sevginin zamanla tükenmediğini, aksine ölümle bile daha da derinleştiğini hissettirdi.
Aytmatov, gerçek ile efsaneyi, bilim ile halkın belleğini, geçmiş ile geleceği bir potada eritiyor. Bazen bir efsane, Yedigey’in zihninde canlanıyor; bazen bozkırın üzerinde bir gölge gibi uzak bir gelecek beliriyor. Ve ben, okurken şunu fark ettim: İnsan, yalnızca yaşadığı anla sınırlı değildir. Anılar, efsaneler ve hayaller de insanın ömrünün bir parçasıdır.
“Bir gün asra bedel” derken Aytmatov, bana göre şunu söylüyor: Öyle anlar vardır ki, bir bakış, bir yolculuk, bir veda, bir hatıra; insanın kalbinde asırlara eş bir iz bırakır. Zamanın ölçüsü takvimlerle değil, yüreğin taşıdığı ağırlıkla yapılır.
Bu roman, bana hem bir halkın yalnızlığını hem de insanın evrensel yalnızlığını düşündürdü. Zamanın acımasızlığına rağmen, dostluğun, sadakatin ve hatıranın asla yok olmadığını hatırlattı. Çünkü bazen bir gün, gerçekten bir asır kadar uzun sürer; bazen de bir asır, tek bir gün gibi hızla geçer.
Sonuç olarak:
Gün Olur Asra Bedel benim için yalnızca bir roman değil; insana zamanın, dostluğun ve belleğin ağırlığını hatırlatan edebi bir yolculuktu. Okurken sanki kendi geçmişime, kendi dostluklarıma, kendi özlemlerime dokundum. Ve hissettim ki: İnsanın gerçek ömrü, yaşadığı günlerde değil; kalbinde taşıdığı asırlarda saklıdır.
·
82 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.