𝐄𝐋𝐕𝐄𝐃𝐀 𝐆𝐔̈𝐋𝐒𝐀𝐑𝐈 ~ 𝐂𝐄𝐍𝐆𝐈̇𝐙 𝐀𝐘𝐓𝐌𝐀𝐓𝐎𝐕
᪣━━━༺᪣༻━━━᪣
Dünyaca ünlü Kırgız yazar Cengiz Aytmatov’un Gün Olur Asra Bedel romanının tadında yazdığı bir diğer kitabı da Elveda Gülsarı’dır.
Bu kitap Cengiz Aytmatov’un özellikle sosyalist rejimi eleştirmeye başladığı dönemde yazdığı bir kitaptır. Aytmatov, Lenin ilkelerinin devlet sosyalizmi ile halk sosyalizmi arasında nasıl farklı algılandığını bize eleştirel bir dille aktarır. Öncüler olarak niteleyebileceğimiz savaş sonrası sosyalizm yanlısı halk, parti devletine dönüşmüş Sovyetler Birliği’ne hizmet etmek için adeta yarış halindedir. Ancak ortada çok ciddi bir sorun vardır. Devletten çok da bir yardım göremezler.
Elveda Gülsarı, Kırgız coğrafyasının sosyal, kültürel ve politik yapısını ince ince işleyerek yazılmış bir kitap. Biz bu coğrafyanın tüm ana hatlarını Tanabay’ın üzerinden görürüz. Romanımızın kahramanı Tanabay, özverili şekilde çalışan ve Sosyalist devrimin en ateşli taraftarlarından biridir. Gelgelelim sorun şu ki Tanbay‘ın kardeşini dahi feda etmek uğruna savunduğu bütün ilkelerin yalnızca hak tarafından savunulduğunu ve devlet rejimine çok da dönüşmediğini görmek komünist rejime ‘içeriden’ yapılan ciddi bir eleştiridir.
Fakir halk ellerinde olan her şeyi -çiftlik- dedikleri bir nevi kooperatif şeklinde çalışan kurumlara verirken modernleşme ve ata yadigârı gelenekler/zanaatler arasındaki çatışmayı da görürüz. Diğer taraftan halkın bütün bu fedakârlığına karşın devletin halka herhangi bir yardımının olmaması iplerin kopma noktasını oluşturur.
Bütün Cengiz Aytmatov romanlarında en az bir hayvan da mutlaka anılır. Bu romanda da kahramanımız Tanabay’a eşlik eden esas karakter aslında Gülsarı adındaki rahvan attır. Aytmatov aslında düzen eleştirisini Gülsar’nın doğumundan ölümüne kadar geçen hayatı üzerinden de yapar. Diğer taraftan Tabbay’ın koyun çiftliklerinde verdiği mücadele adanmışlığın öyküsüdür. Hayvanların dilini bu kadar iyi anlayan bir başka yazar var mıdır bilemiyorum açıkçası. Fakat bu tarz detaylar hikayenin boyutunu da çok katmanlı bir hale getiriyor. Küçük bir tavsiye olarak şunu da eklemek isterim ki Anna Sewell’in yazdığı Siyah İnci romanını okuduysanız; Tanabay ve rahvan at Gülsarı arasındaki ilişkiyi daha iyi anlayabilirsiniz.
O kadar imkansızlık içerisinde verilen insan üstü mücadele idealist fikirleri olan insanların sınırsız oluşlarının da bir göstergesidir. Fakat sorgulanması gereken konu şudur; bu idealist fikirlerin uygulamaları toplumun sadece bir kesimden gelirse ne kadar etkili olabilir ki?
Kırgız bozkırlarının zorlu hayat şartları altında dahi emekçilerin verdiği mücadeleyi sürükleyici bir dille anlatmış yazar. Bütün Aytmatov kitaplarında olduğu gibi bu kitapta da doğayla uyumlu yaşaması gereken insan, özlerine sahip çıkması gereken insan ve yenilikleri kabul ederken önce sorgulaması gerektiğini anlayan insan vardır.
Aytmatov’un usta işi eserlerinden biri olan Elveda Gülsarı hem o coğrafyanın yıkılmaya yüz tutan komünist rejiminin açmazlarını göstermesi bakımından ders niteliği taşır, hem de insan doğasının en karanlık kuytularını keşfetmesi bakımından kıymetli bir kitaptır.
İyi ki kitaplar var…
᪣━━━༺᪣༻━━━᪣
𝐘𝐚𝐬̧𝐚𝐦 𝐛𝐞𝐥𝐤𝐢 𝐝𝐞 𝐲𝐚𝐫ı 𝐲𝐚𝐫ı𝐲𝐚 𝐝𝐮̈𝐬̧𝐥𝐞 𝐝𝐨𝐥𝐮 𝐨𝐥𝐝𝐮𝐠̆𝐮 𝐢𝐜̧𝐢𝐧 𝐛𝐨̈𝐲𝐥𝐞𝐬𝐢𝐧𝐞 𝐠𝐮̈𝐳𝐞𝐥𝐝𝐢...
#Biblioterapi
·
64 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.