·112 syf.····Okunma: 30 Ekim 2025 20:46 Türkçenin ilk kadın romancisi Fatma Aliye'nin okuduğum ilk kitabı olmasına rağmen kendisine hayran kaldım.
Fatma Aliye, bir kız çocuğunun kimseye muhtaç olma-dan bağımsız bir birey olarak yaşayabilecek duruma gelme-sinde, ailenin baba ve ağabey gibi erkeklerine sorumluluk düştüğünü özellikle vurgulamaktadır. Okura, kız çocuğuna yetenekleri doğrultusunda zaman, emek ve değer verilmesi-nin kadınların bir iş kolunda uzmanlaşmasını sağlayacağını, özdeğer duygusu gelişmiş bir kadının ekonomik bağımsızlı ğımı eline alarak her tür şiddet ve istismara karşı durabile-cek gücü kendinde bulup kendi çıkış yolunu çizebileceğini göstermektedir.
Şam, Beyrut ve İstanbul'da geçen romanda, dönemin mimarisi, kadınların giyim, yeme içme, eğlence ve müzik kültürü üzerine ayrıntılı bilgiye ulaşabiliyoruz. Özellikle yazarın önem verdiği eğitim konusu, romanda ayrıntılı bir müzik eğitimi programıyla titizlikle okura veriliyor. Fatma Aliye, Udi romanıyla, kadınların müzikle ilişkisini başka bir boyuta taşır. Erkeklerin eğlencesine hizmet etmeye indirgenen bu ilişki, sadece kendisi için, kendi yeteneği ve merakı için bir müzik aleti çalan ve icra ettiği sanatı erkek üstatlara dahi öğretecek düzeye getirebilen bir kadın karak-terle dönüşür. Böylece Fatma Aliye, bir kız çocuğunun nasıl yetiştirilmesi gerektiği, yetenek ve dehasının nasıl işlenmesi gerektiği konusunu irdelemiş, tartışmış ve kendi önerileri, plan ve programını tarihe bırakmış oluyor.
İyi okumalar!
Çevirmen Senem Timuroglu'nun kaleminden.