Puan vermedi·186 syf.··Beğendi
···Okunma: 25 Ekim 2025 00:00 Gertrud – Hermann Hesse
1. Bu kitabı neden okudun?
Uzun süredir Hermann Hesse okumadığımı fark ettim. Aslında eşim benden daha fazla Hermann Hesse okudu; o yüzden onun beğenerek okuduğu kitaplardan birini seçtim. Bir nevi bana tavsiye ettiği bir kitap oldu.
Ayrıca Hesse’nin insanın iç dünyasına, yalnızlığa ve sanata bakışını her zaman çok etkileyici bulurum. Gertrud, müzikle duygular arasındaki o ince bağı anlattığı için özellikle ilgimi çekti.
2. Yazarı tanıyor musun, daha önce kitaplarından okudun mu?
Evet. Daha önce Siddhartha, Bozkırkurdu ve Narziss ve Goldmund kitaplarını okudum.
Hermann Hesse, Nobel Edebiyat Ödülü almış önemli yazarlardan biri. Doğu edebiyatına ve mistisizme duyduğu ilgiyle de tanınıyor.
Hesse’nin eserlerinde genellikle bir içsel yolculuk, kendini arayış ve ruhsal derinlik teması dikkat çeker.
3. Kitabın dili, akıcılığı nasıl?
Dili derin ve yer yer şiirsel bir anlatıma sahip. Hesse’nin cümleleri kimi zaman felsefi, kimi zaman duygusal bir yoğunluk taşıyor. Bu nedenle Gertrud, yavaş yavaş, sindirerek okunması gereken bir kitap. Ancak müzikal anlatımı sayesinde duygusal akış hiç kopmuyor; adeta bir senfoninin içinde ilerliyormuşsun hissi veriyor.
4. Kitabın en hoşuna giden kısmı, unutamadığın kısmı neresi?
Roman, varlıklı bir ailenin oğlu olan Kuhn’un yaşamını anlatıyor. Başlangıçta içinde saklı kalan müzik tutkusu, zamanla hayatının merkezine yerleşiyor. Kuhn’un yaşamındaki ilk kırılma noktası, Liddy ile yaptığı kızak kazası sonucu ayağından sakatlanması; bu olay onu daha içine kapanık, kendi dünyasına dönük bir insan hâline getiriyor.
İkinci kırılma noktası ise çok sevdiği arkadaşı Heinrich Muoth’la tanışması. Muoth sayesinde müzikte büyük bir gelişim gösteriyor, önemli kişilerle tanışıyor ve mesleğinde ilerliyor.
Gertrud ile tanışması ise romanın duygusal eksenini oluşturuyor.
Unutamadığım ve en çok hoşuma giden kısım, Muoth’un Kuhn’un eserlerini seslendirmesi ve onun en zor dönemlerinde yanında olmasıydı.
Ayrıca Kuhn’un ailesiyle olan ilişkileri de beni etkiledi. Özellikle babasının öğütleriyle dolu satırlar, yaşama dair derin bir bilgelik taşıyordu. Annesinin kuzeni Bayan Schniebel ile kalması ve sonunda evin düzeninin bozulup oğlundan yardım istemesi de hüzünlü ama çok insanca bir kısımdı.
Gertrud için birkaç satır eklemek isterim;
Gertrud, Kuhn için ulaşılmaz bir kadın. Onun varlığı, Kuhn’un yaşamında hem eksiklik hem de ilham kaynağı olur. Yanında olsa bile aralarındaki uzaklık hissedilir. Gertrud’un Mouth ile evlendiği sahnede Kuhn’un bestelediği prelüd, içindeki kırgınlığı ve sessiz kabullenişi anlatır.
5. Kitapta kendinle ilgili, kendine yakın hissettiğin kısmı var mı?
Tabii ki müzik...
Müzik üzerine yapılan tüm düşünceler bana çok yakın geldi. Çünkü hüzünlü olduğumuzda da sevinçli olduğumuzda da müzik hep yanımızda olur. Kuhn’un müziğe dair hissettikleri, benim de çoğu zaman hissettiklerimi yansıtıyordu.
Bazen bir melodinin dilimizin ucuna gelmesi, onu mırıldanmak, Kuhn’un yaşadığı duygularla aramızda sessiz bir bağ kurmamı sağladı.
Ayrıca Kuhn’un duygularını bastırmak yerine onları bir üretim gücüne dönüştürmesi çok etkileyiciydi. İnsan bazen yaşadıklarını sessizce taşır, ama o sessizlikten de anlam ve güzellik doğar.
Kitaptaki şiirler de duygusal yoğunluğu artırıyordu. Özellikle şu dörtlükle başlayan şiir dikkat çekiciydi:
“Her lodos esende
Bir çığ yuvarlanır dağdan
Uğuldayan ölümcül seslerle,
Böyle mi diledi Yaradan?”
(s.36)
Değerlendirme:
Gertrud, sanatın, yalnızlığın ve aşkın kesiştiği hüzünlü ama derin bir roman. Hesse, müziği bir dil gibi kullanarak insan ruhundaki karmaşayı anlatmış. Romandaki duygusal yoğunluk, okuyucuyu hem düşündürüyor hem de içsel bir huzur bırakıyor.