·426 syf.··Beğendi
···Okunma: 25 Kasım 2025 21:38 Attila İlhan'ın denemelerinden oluşan "Hangi Atatürk" adlı kitabı, Mustafa Kemal Atatürk'ün devrimci kişiliğini, anti-emperyalist mücadelesini ve vizyoner yaklaşımını derinlemesine inceliyor. İlhan, bu kitapta Atatürk'ü salt bir tarihi figür olarak değil, emperyalizme karşı küresel bir direnişin öncüsü olarak konumlandırıyor -ki bence bu çok doğru bir konumlandırma zira UNESCO 1981 yılını "Atatürk Yılı" ilan etme gerekçesini şu sözlerle açıklamıştır: Atatürk uluslararası anlayış, işbirliği ve barış yolunda çaba göstermiş üstün kişi ... sömürgecilik ve yayılmacılığa karşı savaşan dünyadaki ilk önderlerden biri ... eşi olmayan devlet adamı ve Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusudur-.
Atatürk'ün "müdafaa-i hukuk" anlayışı ve mazlum milletler hakkındaki ileri görüşlülüğü, kitabın omurgasını oluşturuyor; bu kavramlar, İlhan'ın denemelerinde Türkiye'nin kurtuluş mücadelesini evrensel bir kurtuluş manifestosuna dönüştürüyor aslında. İlhan'a göre, müdafaa-i hukuk doktrini, tam bağımsızlığın temel taşıdır; bu anlayış, ulusal egemenliği "kaybedilen herhangi bir alanda bağımsızlık yoksunluğunun tüm egemenliği yok ettiği" bir bütünlük olarak ele alıyor... Çok nadide bir kavrayış!
Sonuç olarak, "Hangi Atatürk" kitabı, Atatürk'ün müdafaa-i hukuk anlayışını anti-emperyalist bir insancıllıkla birleştirerek, mazlum milletlere ilham kaynağı olarak resmediyor. İlhan'ın keskin kalemi, deneme türünden kaynaklanan samimi ifadeleri ve yöresel lafları ustaca nakışlayışı bu kitabı sadece bir tarih incelemesi olmaktan çıkarıp adeta sohbet havasına dönüştürüyor. Okuyucuya, Atatürk'ü dogmatik bir ikon yerine dinamik bir devrimci olarak yeniden keşfetme fırsatı veriyor.