Melankolik ve gerçekçi eserler edebiyat okurları için her zaman unutulmayan eserlerden olmuştur. Bu mihvalde Sabahattin Ali bir markadır desek çok da yanlış olmaz sanırım. Kuyucaklı Yusuf, eserleri içerisinde keskin bir çizgiyle ayrılan köy yaşamını aşan çok değerli bir eser. Anne ve babası vahşice katledilen Yusuf bir kaymakamın himayesine alınır. Kaymakam da sağolsun onu oğlu gibi büyütüp kızını arası kötü olan bir aileden sakınıp ona verir. Fakat bundan sonraki süreçte vefatı, eşinin bohem bir yaşam sürmesi ve Yusuf'a kalan büyük sorumluluklar getirir. Roman boyunca köy yaşamından enstantaneler, insanların toplumsal olgular karşısındaki tutumu ve dahi Yusuf ile Muazzez'in bitmek bilmeyen çilesi... Çağını aşan bir vicdan başyapıtı.