Bu sayısında yer alan öyküler; küresel ölçekte uzay fenomenlerinden yerli mitlere, teknolojik yalnızlıktan distopik ses arşivlerine kadar uzanan geniş bir yelpazede, çağımız insanının korkularını ve umutlarını bilimkurgu süzgecinden geçiriyor. Yerli bilimkurgunun yanı sıra Latin ve Norveç-Cermen damarlı anlatıları da içeren çeşitliliğiyle, hem klasik korku-bilimkurgu göndermeleri yapan hem de güncel uygulamaları (uygulamalar, implantlar, yeniden başlatılan karakterler) merkeze alan metinleri aynı potada buluşturuyor. Böylece bu sayı, türün Türkiye’deki güncel arayışlarını ve anlatı imkânlarını, farklı üsluplar ve yoğunluklarla da olsa bir bütün hâlinde izleme olanağı sağlıyor.
Devre Arası (Metin UÇAR); Küresel çaplı bilimkurgu öyküsünde günümüzde bir uzay fenonmeni olan 3İ Atlas adı verilen uzay cismini bir göktaş olarak bahsedilmesini görüyoruz. Öykü; akıcılık, sürükleyicilik ve merak unsuru bir arada olduğu için sıkılmadan kendini okuyucuya başarılı bir şekilde sunuyor. Öyküde; cinler dediğimiz varlığı görünmez ve hızlı hareket eden hatta gezegenin yerli halkı Gaianlar olarak kurgulanmıştır. Öyküde bunun yerine isimsiz olarak bırakıp "Sizden önce bu gezegende yaşayan halkız. Bir zamanlar bu gezegene Gaia dediğinizden dolayı bizleri Gaianlar olarak adlandırabilirsiniz." diyebilinirdi.
Gölgebülbülü (Burcu HAKSEVER); Tek kelimeyle nutkunuzu kesen %100 yerli bilimkurgu öyküsünde Lokman Hekim mitine hoş bir gönderme yapılsa da öyküdeki Lokman karakteri kibir ve akılsızdı. Beklenmedik bir madde ile büyütülen şaşırtıcı derecede güzel bir bitki öykünün merkez öğesi. Dünyayı kasıp kavuran Coronavirüsün çıkış noktası olan yarasa kanıyla bu sefer insanoğlu üzerinde hafiften meçikleştirme çağırışımı yapıldı. Göksun doğal davranışı yaptı ve muhtemelen Corona salgınından haberdar olduğu için deney malzemelerini yırtıp nehre attı. Yoksa dünyada farkında olmadan meçikleştirme salgını yaygınlaşırdı.
Su Üzerinde Yürüyen Kız (Anıl ŞAHAL); %100 yerli bilimkurgu öyküsünde rüya tanıdında bir kurgu gibi görünse de bir deney sonucundan sonra gerçekleşen zaman akışındaki bozulmalar ve döngüsellik üzerinden ölümden kaçışı okuyor. Öyküdeki deneyin bilimsel açıklaması mı yoksa kurguyu bilimsel deneye mi bağlanması, kurgudaki gereksiz detaylardan biri ve sürekli aynı tekrarlanan metin yerine daha makul bir kurguyla öyküyü daha da etkileyici bir hale getirir. Akıcılık, sürükleyicilik ve merak duygusu diri tutuyor. Öykünün sonu tahmin edileceği üzere deneyin gerçekleşmesine dur demektir.
Kymoei (Ceren DEMİRKILINÇ); %100 yerli bilimkurgu öyküsünde teknolojinin yaygınlaşmasıyla birlikte insanların giderek yalnızlaştığı dönemde teknolojiyi kullanarak insanların kendi belleklerine uygun kişileri bulmayı sağlayan MindLinker uygulaması sayesinde Uraz ve Lina'nın birbirlerini buldu. Burada görüyoruz ki teknoloji, yalnızlığını gidermek yerine yalnızlığın paylaşan insanı bulup onunla ortak paydada bir şeyler üretmeyi sağlıyor. MindLinker, günümüzde olmasını isteriz çünkü bizleri anlayan insanlarla rahat iletişim kurmamızı sağlar. Bizlere önyargıyla bakan insanlara önyargıları yanlış olduğunu anlatırız.
Yılbaşı Partisi (Kadri Kerem KARANFİL); %100 yerli bilimkurgu öyküsünde dünya telaşlarından yada işgüzarlık edip de hiç evlenmeyen insanlara yalnızlığı gidermek için Mekanik İnsan modelleri üretildiği bir evrende kadın, mekanik kocasını değiştirmek için üretildiği şirketi arayarak değişim talebinde bulunuyor. İlk etapta öyküdeki karakter normal gibi görünsede öykü ilerledikçe kadın dışındaki eş ve çocuğun mekanik olduğunu öğreniyoruz. Burada verilen mesaj; gençlik elinizdeyken evlenip yuva kurunuz. İşgüzarlık etmeyiniz çünkü yanında hiç kimse olmadan tek başına dört duvar arasında çürüyüp gidersiniz.
Sesler Atlası (Erinç BÜYÜKAŞIK); %100 yerli bilimkurgu öyküsünde distopik bir havanın hakim olduğu dönemde sesleri kaydeden teknoloji sayesinde sesleri kaydeden implantları takan insanların sesleri zamanla onlardan çalınıyor. Öykü burada düşsel kurguya eğilim gösteriyor. İnsanın ses rengini ve sesini sağlayan ses tellerin yapısına bağlıdır. Teknoloji ile anca sesleri klonlayabilirsin. İmplantı takanların başka sesleri duyarak psikolojik gerilim sürecine giriyorlar. Aslında öyküde seslerin atlasına oluşumuna dair belgeler ve bulgular bulunsaydı öyküde merak duygusu tavan olur.
Şah Damarı (Ahmet Barış TOPRAK); Latin Bilimkurgu öyküsünde Yaratık filmine göndermelerin ön planda olduğunu görüyoruz. StarGazer uzay gemisi, Janus adını verdikleri gezegene iniş yaptıktan sonra gezegeni incelemeye başlıyorlar. Gezegeni inceleme sırasında bir karakterin yanlışlıkla o gezegenin yerlilerin kan gölüne düşünce ve yüzüne gelen kan sıçramasıyla karakterin kendinden geçmesine ve ardında dört günlük komadan sonra meçikleştiğini görüyoruz. Öykünün etkileyici yanı ise yabancı korku gerilim filmlerindeki gibi karakterin intiharı ile başlamasıdır. Gezegenin yerli halkının betimlemesi ve gezegenin mimari yapısıyla merak duygusu diri tutmaya çalışsa da gerçek anlamda yerli bilimkurgu okurlarını tatmin etmeyeceği aşinadır.
Durağını Kaçıran Yolcu (Münevver UZUN); % 100 yerli bilimkurgu öyküsünde hataları yüzünde sevdiceğinden ayrılan karakterin yaşadığı anı cehennem gibi algıladığı için kendini dondurarak dilediği bir zamanda uyanmak planlamıştır. Bizler her zaman planlar yaparız geleceğe dair ama kabul etsek kabul etmezsek kadim hafızalarımıza bile işlenen göksel buyruk vardır; "Her canlı ölümü tadacak ve sonunda dönüp huzurumuza geleceksiniz.". Dondurulma işlemi mantıklı olabilir ama dondurulduğumuz süre içinde ölmeyeceğimizin garantisi yok.
Sarsılmaz İnsan İradesi (Mert ÖNCEL); Norveç Cermen bilimkurgu öyküsünde; Thlexalı denilen insanımsı böcek uzaylıları, kendileri güçlü gördükleri için insan ırkı üzerinde deney yapmak için Norveç Cermeni Harald'ı kaçırırlar. Harald kendine geldiğinde cüsseni kullanarak Thlexalıları eze eze onları iyice korkuttu. Geminin kaptanı, Dünya'ya geri götürdü onu. Öyküdeki bilimkurgu emareleri güçlü olsa da insanımsı böcek uzaylılar için seçilen THLEXALILAR adlı çok komik duruyor. Konsepte hiç uygun değildir. Thlexa kelimesi yerine "Çurăkăpšankă" seçilseydi daha mantıklı olurdu çünkü Çurăkăpšankă sözcüğü erböcek demek.
Karar Günü (Oğuz DİNÇ); 2443 yılında Orb, Mob ve Mara karakterleri üzerinden geçen oldukça futuristik bir öyküydü. Öncelikle seçilen adlar sayesinde öyküdeki karakterlerin insan olup olmadığına dair çağırışımlar vermediği için ister istemez öykünün bazı yerlerde öyküden kopma olduğu için öyküyü, sıkıcı bir hale sokuyor. Gelecekteki yaşama dair bazı mantıklı ve kabul edilebilir detaylar içerse de, hikayede temel sorunun çözümlerinden biri olan yapay bir Güneş oluşturma fikri, teknik detaylar açısından yeterince irdelenmemiş gibi duruyor. Bu durumun okurlar açısından küçük bir hayal kırıklığı yarattığını söyleyebiliriz.
Kulaklık Koleksiyoncusu (Kerem AYDIN); Öykü sonu etkileyici olsa da mantık çerçevesinde bakıldığında kısmen bilimkurgu öyküsü sayılıyor çünkü son kısmı çıkarıldığında normal bir gençlik öyküsüne dönüşüyor. Öyküdeki mantık hatasına gelirsek Ekin adlı öğrencinin kulaklık koleksiyoneri tarafında yakalanıp yeniden başlatılması için resetlenen kişimsi işgörücü olarak bize o algıyı sunuyor. Aslında gerçekliğin aynası olarak düşünebiliriz çünkü kulaklarından kulaklık eksik olmayan ve kendini soyutlandırılmış insan görünümlü odunları mükemmel bir şekilde eleştirilmiştir.
Bu sayıda, görüldüğü üzere türün imkânlarını hevesle yoklayan, bütünüyle yerli örneklerden oluşan zengin ama homojen olmayan bir derleme izlenimi veriyor. Birçok öyküde akıcılık, sürükleyicilik ve merak duygusu güçlü; 3İ Atlas’tan MindLinker’a, dondurulmuş yolcudan mekanik aileye kadar fikir düzeyinde yaratıcı açılımlar mevcut. Buna karşılık kimi metinlerde isim tercihleri, bilimsel zemin ve teknik ayrıntılar ya da gereksiz tekrarlar, özellikle “yerli bilimkurgu okuru"nun beklediği tutarlılık ve derinliği tam karşılamıyor; atmosfer ve fikir parıldarken kurgu ve mantık yer yer tökezliyor.
Sonuç olarak bu sayı, tür adına umut verici denemeleri bir araya getiren, keyifle okunabilen ancak bilimkurguya hem edebi hem bilimsel açıdan yüksek ölçütlerle yaklaşan okuru zaman zaman kısmi bir tatminsizlikle baş başa bırakan bir seçki olarak değerlendirilebilir.
Not: Özellikle mantık açısında bir bilimkurgu öyküsü olmayan Kulaklık Koleksiyoncusu ile görüyoruz ki Roket Bilimkurgu Öykü Seçkisi ekibi öykü seçimlerinde takipçisi yüksek olan kalemlere şans vermenin yanında Evrenin Koruyucuları adlı bilimkurgu öykümün seçmemesinin nedenleri; Afşin Kum canlı yayınındaki Emre Bozkuş'un centilmenlik kisvesi altında beni dışlamasına tepki gösterdiğimden dolayı Emre istemeyince diğerleri de onu kırmamak için ret yanıtı vermişler. Sonuçta öykümün seçilmemesini edebi açısından değil kompleksli ruhları memnun etmememi baz alınmıştır. Roket Bilimkurgu Öykü Seçkisi sayıları, ne Ruhşen için ne de başkası için okumuyorum. Okuyup inceliyorsam bilimkurgu alanındaki gelişmelerden habersiz kalmamak için ayrıca seçkileri okumak isteyenler için seçkileri kısaca tanıtıyorum.
·
136 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.