Cengiz Aytmatov (1928-2008) Kirgiz
Eser yayin yili: 1958
MUHTEŞEM
Eserin dünya çapında tanınması: Louis Aragon’un eseri “dünyanın en güzel aşk hikâyesi” olarak nitelemesinden sonra hızlanır.
Cemile’de Danyar’ın varlığı tesadüf değil; eserin kalbi aslında onun etrafında atar.
1. Danyar = İç özgürlük ve hakiki sevgi
Danyar, Cemile’nin evli olduğu halde ilk kez gerçekten “canlı” hissetmesini sağlar. Kocası cephedeyken yaşadığı evlilik, toplumsal bir görev gibidir; Danyar ise duyguya, ruha ve seçime açılan kapıdır.
Danyar, Cemile’ye bir şeyi öğretir:
Sevgi, izinle değil, uyanışla gelir.
2. Sessiz ama derin bir karakter
Danyar konuşkan, gösterişli biri değildir. Ama:
• Doğayla uyumu
• Türküleri
• Yalnızlığı
onun iç dünyasının zenginliğini gösterir.
Bu sessizlik, Cemile’nin içindeki bastırılmış sesi duymasına vesile olur.
3. Toplumsal düzene karşı “insani itiraz”
Danyar, savaşta yaralanmış, dışlanmış, “eksik” görülmüş biridir. Yani:
• Toplumun kenara ittiği
• Ama İNSAN olarak çok GÜÇLÜ biri
Aytmatov, Danyar üzerinden şunu sorar:
“Toplumun doğru dediği şey mi, kalbin doğru dediği şey mi?”
4. Anlatıcı için (Seyit) bir uyanış figürü
Bu hikâye Seyit’in hatırasıdır.
Danyar:
• Onun sanatçı ruhunu
• Güzelliği fark etme yetisini uyandırır.
Yani Danyar sadece Cemile’nin değil, anlatıcının da kaderini değiştirir.
5. Aytmatov’un asıl derdi
Danyar olmasaydı:
• Cemile sadece “aldatan kadın” gibi okunabilirdi
Ama Danyar sayesinde:
• Hikâye ahlâk değil, hakikat hikâyesi olur.
Danyar, Cemile’nin cesaretini, aşkını ve insan olma hakkını görünür hale getirir
·
72 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.