Herkes işini gücünü bırakıp en yakın kitapçıya koşup bu kitabı alıp okuyabilir mi?”Çünkü çağın çoook çok ötesinde olan bir kitabı okumadan geçmenizi istemem. Çünkü ben “Yaban”ı bu yaşıma kadar ertelediğim için gerçekten utandım. Lise edebiyatında adı geçtiği için otomatik bir önyargı geliştirmiştik ya hani… “Kesin sıkıcıdır, ağırdır, anlaması zordur.” Ama kitabı okurken kendi kendime şu soruyu sordum: Ben bu kitabı nasıl yıllarca kenarda beklettim?
-Yazarın dili o kadar sade ama o kadar keskin ki, bir cümleyi okuyup “bu gerçekten 1932’de mi yazıldı?” diye insan ister istemez duraklıyor. Üstelik roman, Türk Kurtuluş Savaşı yıllarında, özellikle de 1921 civarında, Sakarya öncesi-anadolu köylerinin karanlık ve umutsuz ortamında geçiyor. Cephe gerisindeki halkın ruh hâlini, bilgisizliğini, çaresizliğini ve savaşın yıprattığı o toplumsal yapıyı öyle çarpıcı gösteriyor ki, tarihî arka plan aslında kitabın bütün ruhunu belirliyor Ve en acı yanı şu:
Roman çağının ötesinde olduğu kadar, bugünün toplumunu da birebir anlatıyor.
-Köylünün bilinçsizliği, insanların birbirine karşı güvensizliği, cahilliğin toplumu içten içe çürüten hâli…O dönem Anadolu’nun kasveti ile bugünün toplumu arasında hâlâ benzer bir karanlık gölge var.
-Ana karakterimizin köye gelişi ve savaşın ortasında yaşadığı o keskin yabancılık duygusu, bir aydının koca bir toplumla yaşadığı kopukluğu gösteriyor. Bir insan kendi ülkesinde nasıl bu kadar yalnız kalır?
Bu sorunun cevabı kitap boyunca yankılanıyor. Yakup Kadri, cephe gerisindeki Anadolu’nun sefaletini, insanların savaşa ve ülkenin geleceğine karşı duyduğu umursamazlığı, toplumun nasıl rollere bölündüğünü ve cehaletin nasıl yıllarca sessizce hüküm sürdüğünü o kadar güçlü anlatıyor ki, bugünü düşünmeden okuyamıyorsun.
Zaten belki de Yaban’ın hâlâ güncel olmasının sebebi tam olarak bu:
Biz ne yazık ki aynı yerden geçip duruyoruz.Ayrıca okuduktan sonra ‘biz gelişiyoruz’ cümlesine eskisi kadar kolay inanamayacaksınız.”Eğer benim gibi “bir gün okurum” diye erteleyip yıllarca kenarda tutanlardansanız lütfen ertelemeyin. O korktuğumuz dil anlatım burda yok. Konusu zaten şahane. Şimdiden okuyacaklara keyifli okumalaar
·
42 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.