"Yaşamak da bir eylemdir"
"Hayalinden bile geçirmediği bir eylemin içinde bulur mu insan kendini?"
Daha önce hayal ettiği için eyleme geçebilen bir profesörün yaşadıklarına dair notları....
Oğuz Atay'ın yarım kalan romanı, vefatından önce üzerinde çalıştığı iki eserinden birisi; Eylembilim.
Üniversiteside bir profesör olan Server Gözbudak'ın vefatından sonra ortaya çıkan ve avukatının çabasıyla yayımlanan notlarını okuduğumuz bu roman Oğuz Atay'ın üniversitedeki hocalık zamanlarından da izler taşıyor.
Baş karakter Server Gözbudak; ilk bakışta evli iki çocuk babası, işinde gücünde olan, hayatını yoluna koymuş herkes gibi yaşayıp giden bir profil olarak karşımıza çıksa da okumaya devam ettiğimizde (Oğuz Atay'ın diğer eserlerinde de olduğu gibi bu kitapta da okur karakterin iç sesi oluveriyor) karakterin iç konuşmaları aslında hiç de rahatı yerinde bir insan olmadığını gösteriyor. Memleketin zor zamanlar geçirdiği; üniversitelerin yaşanan karışıklıkların merkezi olduğu ve herkesin bir tarafta durmak zorunda kaldığı bir ortamda ne yapacağını bilemeyen profesörün; özlem duyduğu gençlik zamanları, cesur ve özgür aidediyetleri olan geçmişi ile profesör olduktan sonra edindiği; hayatta kalabilmek için yeni davranışlar kazanmış, herkesçe hevesleri olan ve aynılaşmış kimliğinin hakim olduğu bugünü arasında kalmışlığını okuyoruz.
Bir zamanlar birlikte okudukları arkadaşını yıllar sonra öğrencisi olarak karşısında görünce içinde bir yerlerde sakladığı ikilemi daha fazla gizleyemeyen ve artık inşa ettiği güvenli, saygın ve başarılı! Çerçevesini küçük numaralar ile korumaktan vazgeçip iç sesinden aldığı cesaretle dönemin gençlerinin yanında olmaya karar veren Profesörün yaşadıkları bize o dönemin aydınının kaygılarını, memleket meselelerinin aydın çevrelerce nasıl yorumlandığını, memlekette (henüz bu kadar yaygın olmasa da) Her sorunun çözümünü batıda arama akımını, doğruyu bilip fakat herkes içindeki yerini kaptırmamak için söyleyemeyenleri, hak ve adalet savunucularını, sürüp giden karışıklık içinde var olmaya çalışan öğrencileri ve bilimin halini Atay'ın gözünden bolca ironiyle anlatıyor.
Eser tamamlanamadığı için bir sona bağlanmıyor. Profesörün nasıl öldüğünü ya da tutuklandıktan sonra yaşamında neler olup bittiğini bilmiyoruz fakat bu haliyle de (kısa ve yarım kalmış) Oğuz Atay okumanın tadına varıyorsunuz.
Eserlerinde yaşadığı zamanların sorunlarını, aydınlarını, ironiyle betimleyen ve karakterlerin içsel konuşmaları ile ( Oğuz Atay okumanın en sevdiğim yanı bu galiba, bir anda kendimi karakterin kafasının içinde gibi hissetmek) okuru sorgulamaya yönelten Atay eğer bu kitabı tamalayabilseydi Tutunamayanlar kadar büyük bir roman ortaya çıkabilirdi.
·
40 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.