Bu kitabı okuduğunuzda eminim Brecht'in neden dünyanın en büyük yazarlarından biri olduğunu daha iyi anlayacaksınız.
Hikaye Londra'nın arka sokaklarında, hırsızların, dilencilerin ve yozlaşmış polislerin arasında geçiyor ama anlattığı şeyler aslında bugün yaşadığımız dünyadan pek farklı değil.
Kitabı okurken sahnede olup bitenlerden ziyade, kelimelerin arkasındaki o sert ve alaycı dil sizi yakalayacaktır...
Jonathan Jeremiah Peachum: "Yoksulluğun CEO'su"
Peachum benim için kitabın en karanlık ama en gerçekçi karakteri. O, insanların vicdanını bir ticari meta haline getirmiş bir "dilenci patronu".
Peachum, yoksulluğu ortadan kaldırmak yerine onu kurumsallaştırıyor. Dilencileri "en çok sadaka toplayacak" şekilde eğitmesi, aslında modern dünyadaki pazarlama stratejilerinin bir eleştirisi gibi. Dindar görünümü ve sürekli İncil’den alıntılar yapması, inancı bile kendi çıkarları için nasıl bir "araç" haline getirdiğini gösteriyor.
Macheath (Sustalı Mack): "Burjuva Haydudu"
Macheath, sıradan bir suçlu değil; o, suç dünyasının centilmeni. Onu okurken, bir banka soyguncusu ile bir banka sahibi arasındaki farkın sadece bir "lisans" olduğunu göreceksiniz...
Mack, suçlarını bir iş adamı soğukkanlılığıyla işler. Onun polis şefiyle dostluğu, hukuk ve suç arasındaki o kirli ittifakın bir kanıtı. Brecht onu bir "kahraman" olarak değil, sistemin içinde hayatta kalmaya çalışan bir "yırtıcı" olarak kurguluyor.
Polly Peachum: "Fırsatçı Masumiyet"
Polly, kitabın başında saf ve aşık bir genç kız gibi görünse de metin ilerledikçe babasının kızı olduğunu kanıtlıyor.
Mack ile evlenmesi sadece romantik bir kaçış değil; aynı zamanda babasının otoritesine karşı bir başkaldırı ve kendi "işletmesini" kurma çabası. Mack hapse düştüğünde çeteyi yönetme hırsı ve kararlılığı, masumiyetin zor koşullarda nasıl hızla sertleşebileceğini gösteriyor.
Macheath, Peachum ve Polly gibi karakterler, edebiyat tarihinde nadir görülen tiplemelerdir. Onlar ne kahraman ne de şeytan; onlar sadece hayatta kalmaya çalışan, fırsatçı insanlar. Onları okurken, etrafınızdaki insanların da benzer maskeler taktığını fark edeceksiniz.
Tiger Brown: "Vicdanı Satılık Hukuk"
Londra Polis Şefi Brown, adaletin neden tarafsız olamayacağının en net örneği.
Bir yanda kanunları uygulama görevi, diğer yanda eski dostu Mack’in suçlarından aldığı pay. Brown karakteri, devlet otoritesinin kişisel çıkarlar ve "eski dostluklar" söz konusu olduğunda ne kadar esneyebileceğini temsil ediyor.
Düşük Sınıfın Sesi: yani Jenny ve Diğerleri
Fahişeler ve dilenciler, kitabın görünmez ama en gerçek karakterleri. Onlar, Peachum ve Mack gibi büyük balıkların arasında ezilen küçük balıklar. İhanetleri veya sadakatleri bile tamamen ekonomik zorunluluklara dayalı.
Özetle; bu karakterlerin hiçbirini tek başına "iyi" ya da "kötü" diye niteleyemiyorum. Brecht’in bu kitapta yaptığı en dahice şey, karakterlerini koşulların kurbanı ya da ürünü olarak çizmiş olması. Okurken onları sevmiyorum ama neden öyle olduklarını çok iyi anlıyorum bence sizde anlayacaksınız..
Kitabın en vurucu yanı, hırsızlık ile iş dünyası arasındaki sınırı silmesi. "Bir banka soymak nedir ki, bir banka kurmanın yanında?" cümlesini okuduğunuzda, yazarın sadece karakterleri değil, tüm mülkiyet kavramını yargıladığını hissedeceksiniz.
Eğer edebiyatta sadece güzel sözler ve pembe hayaller arıyorsanız, bu kitabı okumayın. Ama eğer hayatın ve insan doğasının çıplak gerçekleriyle yüzleşmeye hazırsanız, Bertolt Brecht’in Üç Kuruşluk Operasını kesinlikle kitaplığınıza eklemelisiniz.
Kitap, "iyi" ve "kötü" kavramlarını altüst ediyor. Bir dilenci patronu ile azılı bir hırsızın arasındaki farkın, bir banka sahibi ile hırsız arasındaki farktan daha az olduğunu okuduğunuzda, dünya algınız değişecek. Bu kitap size, düzenin aslında ne kadar üç kuruşluk olduğunu gösterecek.
1928 yılında yazılmış olmasına rağmen, kitap inanılmaz derecede güncel. "Önce ekmek gelir, sonra ahlak!" gibi replikler, bugün ekonomik krizlerin ortasında bile geçerliliğini koruyan evrensel gerçekleri haykırıyor.
Bu başyapıtı mutlaka okumanızı şiddetle öneriyorum. Pişman olmayacaksınız. Keyifli Okumalar....
·
72 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.