Tarih bazen öyle anlara sahne olur ki, tek bir mahkeme salonu koca bir dünya savaşının ve ideolojik çarpışmanın mikro kozmosuna dönüşür. Ernst Fischer’in "Leipzig Duruşması" (Reichstag Yangını) kitabını okurken, sadece 1933 yılının tozlu sayfalarında gezinmedim; aynı zamanda adaletin bir tiyatro sahnesine, sanığın ise bir hakikate nasıl dönüştüğüne tanıklık ettim..
"Ben bu mahkemede adaletin yerini bulmasını değil, hakikatin ortaya çıkmasını bekliyorum. Çünkü biliyorum ki bu mahkeme binası adaletin değil, siyasi bir intikamın merkezidir."
Kitap, Nazi Almanyası’nın en büyük "false flag" (sahte bayrak) operasyonlarından biri olan Reichstag yangınını merkezine alıyor. Fischer, Hitler ve Goebbels’in iktidarı perçinlemek için kendi parlamento binalarını yakıp suçu komünistlerin üzerine yıkma planını bir cerrah titizliğiyle deşifre ediyor. Yazara göre bu yangın, sadece bir bina kaybı değil, Alman hukuk devletinin ve demokrasisinin de küle dönüştüğünün sembolüdür.
Benim için bu kitabın kalbi, Georgi Dimitrov’un o efsanevi duruşudur. Fischer’in anlatımında Dimitrov, kendisine biçilen "çaresiz sanık" rolünü elinin tersiyle itiyor. Almancayı mahkemede savunma yapacak kadar öğrenen bu devrimcinin, Nazi celladı Göring’i mahkeme heyeti önünde nasıl köşeye sıkıştırdığını okurken, entelektüel bir zaferin hazzını duyuyorsunuz. Dimitrov’un "Ben burada sanık olarak değil, faşizmin yargıcı olarak bulunuyorum" tavrı, kitabın en sarsıcı ve ilham verici damarıdır.
"Dimitrov, mahkeme heyetinin karşısına bir kurban olarak çıkmış, ancak o salonu bir fatih olarak terk etmiştir. Onun Leipzig'deki sesi, faşizmin beton duvarlarında açılan ilk büyük çatlaktı."
Göring mahkemede onu tehdit ettiğinde Dimitrov şöyle cevap vermişti: "Sizin benden korkmanız için bir nedenim yok, ama sizin benden ve temsil ettiğim fikirlerden neden korktuğunuzu tüm dünya şu an görüyor."
Fischer’in bu belgesel-roman tarzındaki eseri, aslında günümüze de çok sert uyarılar gönderiyor. Kitap boyunca; bağımsızlığını yitirmiş bir yargının, devlet gücüyle birleşen propagandanın ve "olağanüstü hal" mantığının toplumu nasıl bir karanlığa sürüklediğini görüyorsunuz. Fischer bize gösteriyor ki; faşizm önce kelimeleri ve hukuku kirletir, ardından hayatları... Leipzig’deki mahkeme salonu, adaletin arandığı bir yerden ziyade, bir rejimin kendi meşruiyetini kurguladığı bir imalathaneye dönüşmüştür.
"Bize barbar diyenler, bugün bu salonun dışında kitapları yakanlardır. Bizim kültürümüz, sizin zorbalığınızdan çok daha köklüdür."
Bu kitap bana adaletin sadece yasalarla değil, o yasaları savunanların cesaretiyle ayakta kaldığını bir kez daha kanıtladı. Eğer siyasi kumpasların nasıl kurulduğunu, tarihin akışının bir duruşmayla nasıl değişebileceğini ve bir insanın tek başına devasa bir devlet mekanizmasına karşı nasıl dik durabileceğini merak ediyorsanız, bu eser bir başucu kaynağıdır.
Keyifle okuyunuz.....
·
125 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.