Merkezde değiliz1000Kitap
Incognito’yu bitirmek bana bambaşka bir pencere açtı. Kitabı kapattığımda anladım ki, aslında benliğim dediğim şey o devasa buzdağının sadece görünen ucuymuş. Tıpkı Jüpiter’in uydularının keşfiyle dünyanın evrenin merkezi olmadığını anlamamız gibi, ben de beynimin merkezinde o kadar da "hükümran" olmadığımı fark ettim. Evrenin o uçsuz bucaksız büyüklüğü karşısında dünyamız ne kadar küçükse, bilincim de beynimdeki milyarlarca işlemin yanında o kadar küçük kalıyor. Bu durum başta ürkütücü gelse de, aslında benmerkezcilikten kurtulup yerini hayret ve meraka bırakması bakımından çok kıymetli.
Kitapta beni en çok etkileyen, beynimin içindeki o "rakipler takımı" oldu. Bir tarafım o pastayı yemek isterken , diğer tarafımın rasyonel bir şekilde direnmesi meğer beynimin doğal bir işleyişiymiş. Erdem dediğimiz şeyin aslında şeytani dürtülerin yokluğu değil, onlara karşı gösterilen o muazzam direnç olduğunu bilmek bana güç verdi.
Yine de yazarın bazı görüşlerine katılmam mümkün değil. Tourette sendromu ya da parasomnia gibi durumları bahane ederek, biyolojik yapıdan dolayı kişisel sorumluluğu ve adaleti geri plana itmesini oldukça saçma buldum. İnsan, beynindeki devreler ne derse desin, yaptıklarından sorumlu olmalı; aksini düşünmek adalet duygumu zedeliyor. Ayrıca yazarın harf ve sayılara yüklediği o aşırı anlamlar da bana pek rasyonel gelmedi.
Buna rağmen, beynin kendini yenileme gücü ve o "bilişsel rezerv" meselesi beni çok düşündürdü. Alzheimer tahribatına rağmen zihnini aktif tutarak buna meydan okuyanlar, aslında bize zihinsel antrenmanın ne kadar hayati olduğunu gösteriyor. Beynimizin vücut hareketlerimize gerekçeler uydurması, mesela dik durduğumuzda bizi daha özgüvenli olduğumuza ikna etmesi ise hayat boyu kullanabileceğim bir hile gibi. Sonuçta dünya algıladığımdan çok daha fazlası ve beynim ben fark etmesem de benim iyiliğim için arka planda durmadan çalışıyor. Bu süreçte anladım ki; kontrol edemediğim onca biyolojik ve evrensel çarkın arasında benim asıl görevim, o "akılcı bölümü" canlı tutmak ve her şeye rağmen doğru olanı seçmeye devam etmek.
·
43 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.