Virane Harita ,bir kayıp başvurusu ile başlıyor.Bir kadın, kocasının ortadan kaybolduğunu söyler. Ne bir kavga vardır ortada ne de dramatik bir kopuş. Adam, bir gün çıkmış ve geri dönmemiştir. Dedektif için bu, başlangıçta sıradan bir iştir: alışkanlıklar, güzergahlar , tanıklar, sokaklar. Harita açılır, şehir parçalanır, iz sürme başlar fakat ilerledikçe izler çoğalmaz aksine anlam seyrelir. Her yeni bilgi, bir öncekinin içini boşaltır. Şehir büyür, insan küçülür.
Roman tam bu noktada yön değiştirir. Dedektif, aradığı adamın yokluğunda garip bir yakınlık hisseder. Bir an gelir ve şunu düşünür: Belki de izini sürdüğü adam, kendi gölgesiyle tıpa tıp örtüşmektedir.
Bundan sonra soruşturma kayıp adam bir kişi için olmaktan çıkar; bir olasılığa, bir alternatif hayata, hatta bir kaçış biçimine dönüşür.
“Neyden kaçtın?” “Benden mi?”
“Hayır. Hayattan. Pazarlıklardan. Her şeyi ilk can hesabıyla yapmaktan. Can simitleri için kavga etmekten. Bitmeyen rekabetten.”
Bu diyalog, romanın etik çekirdeğini açığa çıkarır: Kaçış, kişisel bir ihanet değil; çağın ürettiği bir refleks, hatta bir zorunluluktur. kimse masum değildir ama kimse özel olarak suçlu da değildir. Çünkü kaçmak da kovalamak da birer istektir; hak değil. Ve istekler, bu dünyada sürekli birbirini besler.
Şehir bu isteğin mekanıdır . Abe’nin şehri bir fon değildir; aktif bir faildir. Sokaklar birbirine benzer, yön duygusu silinir, mesafeler anlamsızlaşır. Harita vardır ama yol yoktur. Harita; düzeni, ölçüyü, sınıflandırmayı temsil eder. Oysa şehir, bu araçların hepsini yutar.
Dedektif, bir adamı bulamaz ama başka bir şeyi fark eder: Arayan kaybolanda kendine rastlar…
Virane Harita, kaybolmayı sıradanlaştırır, “neden kayboldu?” sorusunu değil, “bu çağda kaybolmak veya kaybolmamak mümkün mü?” sorusunu sorar. Ve cevabı rahatlatıcı değildir: Haritası olan herkes yolunu bulamaz. Bazıları, yolun kendisinde silinir.
Abe’nin asıl derdi ise “Adam nereye gitti?” değil, “Kaybolmanın imkansızlaştığı bir dünyada insan nasıl var olabilir?” sorusudur belki de …
·
24 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.