Alternatif Eğitim – Hayatımızın Okulsuzlaştırılması | İnceleme1000Kitap
Bu kitabı okurken sık sık kendime şu soruyu sordum:
“Ben gerçekten öğreniyor muyum, yoksa sadece sistemin istediği şekilde mi ilerliyorum?”
Ivan Illich, bu eserinde eğitimi kutsallaştırılmış bir yapı olmaktan çıkarıp masaya yatırıyor. Okulu, çoğu zaman düşündüğümüz gibi “bilgi yuvası” değil; insanları belli kalıplara sokan, itaat etmeyi öğreten ve başarıyı sadece diploma ile ölçen bir sistem olarak ele alıyor. Açıkçası bazı sayfalarda “abartıyor mu?” diye düşündüm. Ama ilerledikçe, anlattıklarının günlük hayatımla ne kadar örtüştüğünü fark ettim.
Bugün kaçımız bir konuyu gerçekten merak ettiğimiz için öğreniyoruz? Kaçımız sadece sınavı geçmek, belge almak, “geri kalmamak” için çalışıyoruz? Illich tam da buraya parmak basıyor. Ona göre okul, öğrenmeyi doğal bir ihtiyaç olmaktan çıkarıp zorunlu bir yarışa dönüştürüyor.
Yazarın “okulsuz toplum” fikri ilk başta bana çok ütopik geldi. Herkes kendi kendine mi öğrenecek? Düzen nasıl sağlanacak? Bu noktada Illich’in bazı önerilerinin gerçek hayatta uygulanmasının zor olduğunu düşünüyorum. Kitap, sistemi eleştirirken alternatifleri bazen yeterince somutlaştıramıyor. Bu da eserin en zayıf yönlerinden biri.
Buna rağmen kitap, insanın zihninde ciddi bir rahatsızlık oluşturuyor. Rahatsızlık diyorum çünkü okuduktan sonra mevcut eğitim sistemine eskisi gibi bakamıyorsunuz. Diplomanın bilgiden daha değerli olması, öğretmenin merkezde olduğu tek yönlü anlatım, ezbere dayalı başarı anlayışı… Hepsi gözünüzün önünde daha net görünmeye başlıyor.
Bence bu kitap “haklı mı, haksız mı?” tartışmasından çok, “düşündürme” gücüyle değerli. Her görüşüne katılmasam da, bana sorgulamayı öğretti. Eğitim dediğimiz şeyin sadece dört duvar arasında olmadığını, hayatın her anının bir öğrenme alanı olabileceğini hatırlattı.
Sonuç olarak Hayatımızın Okulsuzlaştırılması, konfor alanını bozan, yer yer rahatsız eden ama mutlaka iz bırakan bir kitap. Eğitim sisteminden memnun olmayan, “daha farklı bir yol mümkün mü?” diye düşünen herkesin okumasını tavsiye ederim. 
Alternatif Eğitim 
Matt Hern
Alternatif Eğitim Matt Hern·
19 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.