Yazar:
Matt Hern
Çevirmen:Eylem Çağdaş Babaoğlu
Tahmini Okuma Süresi:
7 sa. 32 dk.
Sayfa Sayısı:
266
Basım Tarihi:
Nisan 2008
Yayınevi:
Kalkedon Yayıncılık
ISBN:
9789944115360
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Sıralamalar
Yorumlar ve İncelemeler
Alternatif Eğitim – Hayatımızın Okulsuzlaştırılması | İnceleme1000Kitap
Bu kitabı okurken sık sık kendime şu soruyu sordum:
“Ben gerçekten öğreniyor muyum, yoksa sadece sistemin istediği şekilde mi ilerliyorum?”
Ivan Illich, bu eserinde eğitimi kutsallaştırılmış bir yapı olmaktan çıkarıp masaya yatırıyor. Okulu, çoğu zaman düşündüğümüz gibi “bilgi yuvası” değil; insanları belli kalıplara sokan, itaat etmeyi öğreten ve başarıyı sadece diploma ile ölçen bir sistem olarak ele alıyor. Açıkçası bazı sayfalarda “abartıyor mu?” diye düşündüm. Ama ilerledikçe, anlattıklarının günlük hayatımla ne kadar örtüştüğünü fark ettim.
Bugün kaçımız bir konuyu gerçekten merak ettiğimiz için öğreniyoruz? Kaçımız sadece sınavı geçmek, belge almak, “geri kalmamak” için çalışıyoruz? Illich tam da buraya parmak basıyor. Ona göre okul, öğrenmeyi doğal bir ihtiyaç olmaktan çıkarıp zorunlu bir yarışa dönüştürüyor.
Yazarın “okulsuz toplum” fikri ilk başta bana çok ütopik geldi. Herkes kendi kendine mi öğrenecek? Düzen nasıl sağlanacak? Bu noktada Illich’in bazı önerilerinin gerçek hayatta uygulanmasının zor olduğunu düşünüyorum. Kitap, sistemi eleştirirken alternatifleri bazen yeterince somutlaştıramıyor. Bu da eserin en zayıf yönlerinden biri.
Buna rağmen kitap, insanın zihninde ciddi bir rahatsızlık oluşturuyor. Rahatsızlık diyorum çünkü okuduktan sonra mevcut eğitim sistemine eskisi gibi bakamıyorsunuz. Diplomanın bilgiden daha değerli olması, öğretmenin merkezde olduğu tek yönlü anlatım, ezbere dayalı başarı anlayışı… Hepsi gözünüzün önünde daha net görünmeye başlıyor.
Bence bu kitap “haklı mı, haksız mı?” tartışmasından çok, “düşündürme” gücüyle değerli. Her görüşüne katılmasam da, bana sorgulamayı öğretti. Eğitim dediğimiz şeyin sadece dört duvar arasında olmadığını, hayatın her anının bir öğrenme alanı olabileceğini hatırlattı.
Sonuç olarak Hayatımızın
Giriş'te Matt Hern bize hoş geldiniz diyerek karşılıyor. Dört ana bölümden oluşmuş. Pek çok kişinin katkıları bulunuyor ki, bu kişilerin kısa biyografileri de kitabın sonuna konulmuş. İlk üç bölümün ilgilenler için daha sürükleyici olduğunu düşünüyorum. Ancak son bölümdeki deneyimleri herkes görebilmeli. Aslında kitaptaki deneyimleri genel olarak herkesin görmesini isterdim. Üçüncü bölümde alternatif okullardan bahsediliyor. Evde eğitim, alternatif okullar, okulsuzluk (kitapta bence çok az yer etmiş) üzerinde düşünmek elzem.
Reklam
