Uzun hikayemiz Ivan ilyiçin ölümü, her ne kadar başlangıçta rütbeli bir memurun ölümünün ardından gelecek yeni terfi ve maaş beklentilerinin , karısının para telaşı , kızının evlilik hayalleri ve hazırlıkları , etrafında gerçekleşen basit bir ölüm olsada Ivan ilyiç günden güne dostlarıyla çevrili bir kasabada yalnız,fiziksel acılarından çok manevi acılarıyla kıvranarak ışığa doğru(ölüme doğru demek Ivan ilyiçin günlerce ölümden dehşetle kaçan şahsiyetine bir yara açmış olurum oysaki tüm acısı ölümden kacmaktı belkide ve bu hak etmedigini dusunmesiydi layıkıyla olması gerektiği gibi yaşamış bir insan için ölüm hak mıdır ?)yol alırken geçirdiği ruhsal dönüşüme şahit oluyoruz .
Bu dönüşüm ölümün teslimiyetine boyup eğip ışığa doğru gitmekle son bulacak . Peki Ivan neden bu kadar acı çekti . Hastalığından ziyade bunu hak etmediğini dusunmesiydi üstüne üstlük çevresindeki hiçbir insanın onu anlamaması ve acısına ortak olmamasıydı . (Kahya gerasim dışında ) Ivan bunun için hırpalıyordu kendini . Yaşamı boyunca insanların nasıl yaşaması gerektiğini biliyor ve ona göre yaşıyordu . Ama kendisinin nasıl yaşamasını bilmiyordu bundan ötürü ölüme giden yoldaki ıstıraplarının en büyüğü buydu.