1968'de Almanya'da yayımlanan ve Alman savaş sonrası edebiyatının belirleyici eserlerinden biri olarak kabul edilen roman, yazarla da tanışma kitabım oldu. İki düzlemde ilerleyen romanda, bir yandan suçlu gençlerin ıslah edildiği bir adada yaşayan, anlatıcımız Siggi Jepsen'in (Siegfried Kai Johannes olan adının yazarla aynı olması da ayrı bir ironi) şimdiki zamanda adada yaşadıkları, diğer yandan da geri dönüşlerle geçmişiyle yüzleşmesi anlatılır.
Babası tarafından ıslahevine gönderilen Siggi Jepsen'e ıslahevinde Almanca Dersi için "Görev Tutkusu" adlı bir kompozisyon ödevi verilir ama Jepsen defterini boş olarak teslim edince ceza alır. Ancak Siggi’nin başarısızlığının nedeni, bu konuda anlatacak hiçbir şeyinin olmaması değil, tam tersine anlatacak çok şeyinin olması ve nereden başlayacağını bilememesidir. İşte bu ödevle birlikte Siggi'nin defterler dolusu anıları da gün yüzüne çıkmış olur.
Çocukluğu Nazi Almanya'sında geçen Siggi Jepsen, Almanya'nın Kuzey Denizi sahilinde kurgusal bir kasaba olan Rugbüll'de yaşar. Babası Jens Ole Jepsen, Rugbüll Karakolu'nda görevine tutkuyla bağlı bir polis şefidir. Hatta öyle ki Jens Ole, Berlin'den gelen resim yasağıyla ilgili emir konusunda çocukluk arkadaşı olan ressam Max Ludwig Nansen'e bile taviz vermez. Resimleri başkaldırı niteliğinde sayılan Max'in resim yapmasını engellemek ve yaptığı resimlere el koymak için sürekli arkadaşını denetler. Babasının bu görev bilinciyle giderek despotlaşan davranışları gerçeğiyle yüzleşen Siggi de babası ve hayran olduğu ressam Max arasında kalır.
Kendisiyle aynı yörede yetişmiş Ressam Emil Nolde'den esinlenerek Max katakterini oluşturan yazar, romanda Nolde'nin Nazi döneminde gizlice yaptığı ve sonradan "yapılmamış resimler" olarak adlandırdığı 1300 resimden oluşan bir seriye de gönderme yapar.
Roman boyunca Nazi kelimesini kullanmadan Nazi eleştirisi yapması, Ole Jepsen karakteriyle dönemin asker ve bürokrasi şekilciliğini, Gudrun karakteriyle de dönemin güçlü kadın figürlerini vurgulaması, körü körüne bir göreve bağlı kalmanın ve bu sistemi devam ettirmenin yol açtığı kayıplar, nelerden vazgeçtiğimiz ya da vazgeçmek zorunda kaldıklarımız, görev bilinciyle başlayan baskının artan kibirle birlikte egoya evrilmesi başarılı bir şekilde aktarılmış ancak sanatın tüm bu baskı ve şiddete rağmen hâlâ nasıl ayakta kalabildiğini ve korunabildiğini de Max karakteriyle gözler önüne sermiştir. Kitapla kalın...
·
69 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.