Antigone, bir yasak ile başlar: Devlet, bir bedeni gömmeyi yasaklar. Fakat Sophokles’in kurduğu çatışma yalnızca bir cenaze meselesi değildir. Burada karşı karşıya gelen şey, yazılı yasa ile vicdanın yasasıdır.
Antigone’nin direnişi politik bir kalkışma değil; ahlaki bir ısrardır. Kardeşini gömmek istemesi, devlete meydan okumaktan çok, insan olmanın gereğini yerine getirme çabasıdır. Kreon ise düzeni korumaya çalışır. Onun hatası zalimlikten çok, katı bir kesinliktir. Devlet otoritesini sorgulanamaz gördüğü anda trajedi kaçınılmaz hâle gelir.
Eserin gücü, tarafları tamamen iyi ya da kötü göstermemesinde yatar. Kreon düzeni savunur, Antigone onuru. Ancak düzen, insanı ezmeye başladığında; yasa, vicdanı bastırdığında trajedi doğar. Sophokles burada, iktidarın körlüğünü ve inatçı erdemin bedelini aynı sahnede gösterir.
Antigone bugün hâlâ günceldir. Çünkü soru değişmez: Devletin yasası ile bireyin ahlaki sorumluluğu çatıştığında hangisi ağır basmalıdır? Trajedinin cevabı yoktur; yalnızca sonuçları vardır.
·
32 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.