Insanı ve hayatı farklı yüzleriyle ele alan beş
hikâyeden oluşuyor: Holstomer, Çömlek Alyoşa, Balodan Sonra, Köyde Şarkılar ve Üç Ölüm.
Holstomer'de "alacalı iğdiş" olarak anılan bir
atın hayatı üzerinden mülkiyet, değer ve insanın her şeye sahip olma arzusu sorgulanırken; Çömlek Alyoşada hayatı boyunca itaat eden, kendini hiç önemsemeyen bir çocuğun sessiz ve ders verici hikâyesi anlatılıyor. Balodan Sonra, bir balodaki ihtişam ile ertesi gün görülen sert gerçeklik arasındaki keskin fark üzerinden vicdan ve adalet kavramlarını sorgulatıyor. Köyde Şarkılar, bir asker uğurlamasının dışarıdan görünen coşkusunun altında yatan hüzün ve çaresizliği yansıtırken; Üç Ölüm'de biri zengin biri fakir iki insanın ölüme yaklaşırken yaşadıkları, ölüm karşısındaki eşitsizlik ve yalnızlık üzerinden çarpıcı bir karşılaştırmayla anlatılıyor. Tolstoy, sade diliyle bu kısa metinlerde insanın değerini, yaşam biçimini ve ölümle yüzleşmesini derin ama sarsıcı bir şekilde okurun önüne koyuyor.