Bu kitap bir yok oluş hikayesi.
- Bu kitaba kadar Afrika Avrupalıların gözünden anlatılıyor. Bu kitapla birlikte içerden bir gözle Afrika her açıdan tüm gerçekliği ile gözler önüne seriliyor.
- Okonkwo’nun karakterinde bir toplumun değişimi anlatılıyor.
- Öncelikle karakterlere bakalım. Baş karakterde babasına benzeme korkusunu görüyoruz. Bu korku onu sürekli güçlü görünmeye itiyor. Baş karakterimiz Okonkwo duygularını bastırmaya çalışıyor ve bu durum toplumdaki sert erkek idealine aşırı derecede bağlı kalmasına neden oluyor. Diğer karakterler ise Okonkwo’nun oğlu Nwoye toplumda var olan şeylerden rahatsız, içinde bir huzursuzluk var. Misyonerler ile gelen Hristiyanlık ise onun huzursuzluğunu yok edebileceğini düşündüren mesajlarla dolu. Mevcut düzende bulamadığı huzuru edinme arayışı içerisine giriyor. Babasında gördüğü o katı duygusuzluk oğlunun istemediği bir şey. Onun Hristiyanlığı seçmesi tıpkı babasının kendi babasına karşı yapmış olduğu davranışsal ve duygusal başkaldırının farklı bir versiyonu.
Baş karakterin ikinci eşi olan Ekwefi’de klasik annelik karakteristik özelliklerine sahip. Bir yandan duygusal bir hassaslık varken diğer yandan güçlü kadın figürünü temsil ediyor. İkinci eşinden olan kızı Ezinma baş karakterin tam olarak istediği özelliklerde ancak bunu söylemek belki çok doğru olmayacak ama baş karakterin onu kabul edebilmesinin önündeki tek engel onun cinsiyeti.
- Kitabın adının parçalanma olmasının sebebi de zaten sömürgeciliğin tıpkı bir dinamit gibi igbo toplumunda bir dinamit gibi toplumu parçalaması. Bu parçalanma sadece dış etkenlerle değil aynı zamanda da içerden gelen etkilerle de gerçekleşiyor. Toplumun dışlanmış kesimleri ve toplumdaki katı geleneklere sahip kişilerden rahatsız olanlar için bir fırsat. Diğer yandan toplumdaki bu düzenin sahipleri için ellerinde bulundurdukları otoritenin tehdit altına girmesi demek.
- Misyonerler sadece bir din getirmiyor aynı zamanda bir eğitim sistemi bir hukuk sistemi de getiriyor. Sömürgecilik sadece o toplumun topraklarını işgal etmiyor belki de en önemlisi kimliklerini yok ediyor. Toplumun kendi değerlerine olan inançlarını sarsıyor. Sömürgecilik sistemi yerel kültürü aşağı gören, kendi değerlerini tek doğru olarak kabul eden sistem.
- Kitapta bir çekirge istilasından bahsediliyor. Bu istila ile ilgili internette şu şekilde bir yoruma rastladım. Başta bu çekirgelere seviniyorlar hatta toplayıp yiyorlar ancak daha sonra zararları ortaya çıkıyor. Tıpkı çekirgeler gibi sömürgeciler de faydalı görünüyorlar ancak daha sonrasında önlenemez bir istilaya dönüşüyor.
- Toplumun intihara bakış acısını hatırlayacak olursak onlar için intihar asla kabul edilebilir bir şey değil. Hatta toprağın onu kabul etmeyeceğini düşünüyorlardı yanlış hatırlamıyorsam. Yani intihar çok aşağılık bir şey. Okonkwo da kitabın sonunda intihar ediyor. Onun intihari basit bir ölüm değil kendi değerlerine olan inancını da yitirdiğini gösteriyor diyebiliriz. Yani İgbo geleneklerinin Okonkwo katı bir şekilde bağlı olan birisi için dahi geri döndürülemez bir biçimde parçalandığını, uğruna yaşanılacak herhangi bir şey kalmadığını gösteriyor.
- Günümüzdeki küreselleşme ile bizi etkileyen kültürel etkileşimler karşısında bir toplum ne kadar kendi değerlerine bağlı kalabilir? Değişime direnmek mi yoksa hayatta kalmak adına bazı değerlerden ödün vererek bir şekilde uzlaşmaya çalışmak mı? Değişimi kabullenmek mi yoksa onurlu bir yokoluş mu? Ancak kitapta onurlu bir yok oluşun pek de mümkün olamayacağını görüyoruz. Her iki durumda da değerlerin yitirildiğini düşündürüyor yazar. Yani yok olur kaçınılmaz..
·
64 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.