Parçalanma (Afrika Üçlemesi 1)

·
Okunma
·
Beğeni
·
3696
Gösterim
Adı:
Parçalanma
Alt başlık:
Afrika Üçlemesi 1
Baskı tarihi:
Mayıs 2019
Sayfa sayısı:
184
Format:
Karton kapak
ISBN:
9786053759287
Kitabın türü:
Orijinal adı:
Things Fall Apart
Dil:
Türkçe
Ülke:
Türkiye
Yayınevi:
İthaki Yayınları
Baskılar:
Parçalanma
Ruhum Yeniden Doğacak
Things Fall Apart
Ruhum Yeniden Doğacak
Parçalanma
TIME’ın seçtiği “1923-2005 Yılları Arasında Yayımlanan En İyi İngilizce 100 Roman”dan biri.

Afrika edebiyatının en büyük ismi Chinua Achebe gerçekçi tarzda yazdığı ve çoğunlukla Batı’nın Afrika’yı kolonileştirmesi üzerine kaleme aldığı romanlarıyla her ne kadar yerel bir hikâye anlatsa da yarattığı karakterler ve kurgularıyla evrensel meselelere değinmeyi başaran nadir yazarlardan. 2007’de dünya edebiyatına yaptığı katkılardan dolayı Man Booker Uluslarası Ödülü’nü kazanan Achebe’nin ilk romanı Parçalanma ise hem yazarın hem de bir kıtanın başyapıtı.

Okonkwo kendi döneminde yaşayan en büyük güreşçi ve savaşçıdır. Ünü bir yangın gibi tüm Batı Afrika’ya yayılmıştır. Fakat bir gün istemeden bir kabile üyesini öldürür ve o andan itibaren her şey parçalanmaya başlar. İşlediği bu suçtan dolayı gittiği sürgünden yıllar sonra geri döndüğünde, köyünde misyonerleri ve sömürge idarecilerini bulur. Artık kontrolünü tümden yitirdiği hayatı, hızla yok oluşa sürüklenir.

Parçalanma, klasik bir kahramanlık anlatısı olmakla birlikte klişelerden uzak, son derece özgün bir roman. Modern edebiyatın belki de en büyük trajedisi.

“Büyüleyici bir yazar. Yirminci yüzyılın en iyilerinden.”
- Margaret Atwood -

“Achebe’nin eserleri olmadan Afrika edebiyatını düşünmek olanaksız.”
- Toni Morrison -

“Achebe insanı sarsıyor... Sert üslubunu, sıradan insanlara duyduğu gerçekçi ve kararında bir şefkatle hafifletiyor.”
- Anthony Burgess -
184 syf.
·2 günde·6/10
Bir zaman gelir çocuklar beğenmez babalarını ve bir zaman gelir kendi çocukları beğenmez onları. Parçalanma, her ne kadar sömürgecilik tarihinin Nijerya'dan bir kesiti gibi görünse de aslında temelde birçok kitabın içeriği olan babasıyla sorun yaşayan erkek çocuklarının kuşaklar boyu hikayesidir.

Ana karakterimiz Okonkwo, güçsüz, herkese borçlu babasından tabir-i caizse ölesiye nefret eder. Tek amacı babasının kötü şöhretinden kendini kurtarmak ve kabilenin en güçlü üyesi olmaktır. Her şey istediği gibi olur ama gün gelir bu hedefi tersine döner. Okonkwo, yetişkinliğinde kabilesinin en güçlü bireyi olur ve ayrıca da yenilmez bir güreşçidir. Acımasızdır, kendi çocuklarına ve eşlerine karşı herhangi bir merhamet duymaz, sertlikle oğullarını da kendine benzeteceğini, tıpkı kendisi gibi kabilenin en güçlüsü olacağını düşünür. Fakat ruhu daha yumuşak olan, babasına karakter anlamında hiç benzemeyen büyük oğlu Nwoye, gün gelir babasını ve ailesini terk edip misyonerlerin peşinden Hristiyan olur. Babasından nefret eden Okonkwo, sırf ona benzemesin diye kendi oğluna sert davranırken, yavaş yavaş yitirir evladını.

Kitaba ismini veren "Parçalanma" metaforu, önceleri ana karakter Okonkwo'nun üzerinden gerçekleşirken, kitabın sonlarına doğru tüm topluma yayılan bir konuya dönüşür. Kabileler arasında yaşanan bir suç nedeniyle Okonkwo'nun kabilesine birer genç erkek ve kız gönderilir. Köyün en güçlü adamı olduğu için genç erkek Okonkwo'nun himayesine verilir ve üç sene kendi oğullarından ayırmadan bakar karakterimiz. Fakat gün gelir, kabilenin aldığı karar doğrultusunda himayeye alınan genç erkek, Ikemefuna öldürülür. Cinayeti işleyen kişiyse kabileye bağlılığını ve eril gücünü göstermek adına Okonkwo olur. Sonrasında düğün esnasında yanlışlıkla kendi silahından çıkan kurşunla arkadaşının oğlunu öldürür ve kabile kuralları gereği Okonkwo, tam yedi yıllığına sürgüne gönderilir. İşte bu iki olayla birlikte ana karakterimizin ruhunda parçalanma başlar. Kabilenin en güçlüsü olan, babasına asla benzemeyen bir adamken birdenbire bulunduğu toplumun dışına çıkmak zorunda kalır. Etrafına ve ailesine, kendi ördüğü tüm duvarlar sanki kartondan yapılmışçasına gelen ilk rüzgarda yıkılır.

Sonrasında gün gelir misyonerler kabilelerin arasına yayılır, öncelikle zayıf olanları, toplumun dışladıklarını Hristiyan yaparken sonrasında kabilenin daha güçlülerinin çocuklarını çeker kendilerine. Okonkwo'dan nefret eden oğlu Nwoye'de bu furyaya katılır ve sürgünden dönen babasını terk edip Hristiyan olur. Yani bir şekilde babasının dedesine yaptığını, o da kendi babasına yapar. Okonkwo'ya son darbe de kendi kabilesinden gelir ve finalde parçalanma metaforu, trajik bir ruhsal çözülme ve yok oluş süreciyle sonlanır.

-----------------------------------------------------------

Nijerya'da kabile yaşamında yetişen yazar, kitabın ilk bölümünde uzunca kabile kültürünü, geleneklerini, din ve mistik yaşamı son derece sade bir dille ve güzel bir şekilde işlemiştir. Fakat kitabın sonraki iki bölümünde, Okonkwo'nun sürgün edilişi ve misyonerlerin gelişi son derece kısaca işlenip hızlı geçilmiş. Bölümlerin yerleşimindeki bu eksiklik, romanda işlenen iki ana konudan biri olan "misyonerlik ve sömürgecilik faaliyetlerinin" yeterince güçlü anlatılmamasına sebebiyet vermiş. Ayrıca kitaba edebi açıdan baktığımızda da dili fazlasıyla sade, süssüz ve lezzeti az bir anlatıma sahip. Dilindeki sadelik okur için kolay bir okuma vaat ediyorsa da özellikle geleneksel Nijeryalı isimlerinin zorluğu ve kitapta ismi geçen karakter sayısının fazlalığı, okuma sürecini aksatan unsurlardan birisi.

Kitabın olumlu kısımlarına bakarsak da, yazar çocukluğunun geçtiği toplumu çok iyi gözlemiş ve bunu tüm detaylarıyla romanında okura aktarmış. Özellikle sömürge dönemi öncesi Afrika kültürlerini okumak isteyen okurlar için kitap, bulunmaz bir nimet diyebiliriz. Kitaba dair bir olumlu unsur da baba-oğul çatışmasının son derece abartısız bir şekilde güzelce işlenmesi. Kitabın temel anlatmak istediği konulardan biri olan misyonerlik ve sömürgecilik faaliyetleri belki yeterince iyi işlenememiş ama baba-oğul çatışması da roman boyunca bir o kadar kuvvetli bir şekilde ifade edilmiş.

Son olarak edebi açıdan çok lezzetli bir kitap olmasa da Afrika Üçlemesinin ilk kitabı Parçalanma, Afrika kültürünü ve kabile hayatını tanıma adına son derece başarılı bir kitap. Roman, farklı bir şeyler okumak, farklı kültürleri tanımak isteyen okurlar için rahatlıkla nadide bir eser diyebiliriz.

Bu incelemenin de şarkısı Zimbabveli müzisyen Oliver Mtukudzi'den gelsin:

https://www.youtube.com/watch?v=R05s3R5Nn7w
191 syf.
·10/10
Adı üstünde bir "parçalanma" yer alıyor eserde: Bir kültürün parçalanması, dini inancın parçalanması, bir kabilenin parçalanması. Afrika Üçlemesi'nin ilk kitabı oluyor kendileri. Gayet başarılı bir eser. İnandıkları şeyler o kadar ilkel olmasına rağmen inançlarına böylesine bağlı olmaları insanı derinden etkiliyor. Ancak böylesine bağlı oldukları kültürlerinin parçalanmış olması da bir o kadar şaşırtıcı.
191 syf.
·Puan vermedi
Afrika'nın kültürel deformasyon cesur şekilde anlatan ve bunu yaparken önceki kültürü basit ve anlaşılır şekilde anlatan Afrika üçlemesinin ilk kitabı.
184 syf.
·5 günde·Beğendi·8/10
Nijerya’lı yazar Chinua Achebe’nin kitabı hiç bilmediğim bir coğrafyanın hiç bilmediğim sosyolojik yapısını anlatmakta. Başlangıç olarak birçok bilinmeyen terim olsa da çeviri esnasında bu terimlerin Türkçeleştirmeden bırakılması ve aşağıda küçük notlar halinde bilgi verilmesi beni çok sevindirdi. Böylece okuma esnasında, anlam kaybı olmadan o terimin ne olduğu rahatlıkla gözümün önüne geldi. Çevirmene koca bir teşekkür sunuyorum. Kitaba gelecek olursak oldukça akıcı ve merak uyandırıcı bir kitap olduğunu söyleyebilirim. Toplum ve kültür değişse bile, kişilerin hırslarının, egolarının değişmediğini gözlemleyebiliyoruz. İnsanlar dünyanın neresinde, hangi ırka mensup, hangi kültürel kurallara tabii olurlarsa olsun kusurlarıyla birbirlerine benzediklerine şahit oluyoruz. Kitabın ilk yarısı kabile hayatını anlatıyor. İkinci yarısı ise başarılı bir hayatı bırakıp sürgüne gidilse bile aile kavramı sayesinde insanların tekrar hayata tutunabileceklerini, sıfırdan tekrar başlayabileceklerine vurgu yapıyor. Üçüncü bölümde ise sömürgeci beyaz adamlar üzerinden, insanların nasıl binlerce yıllık kültürlerinden, alışkanlıklarından bir anda vazgeçirilip birbirlerine nasıl kolaylık düşürülebildiklerini göz önüne seriyor. Kitabı sadece Afrika’da geçen bir öykü gözüyle okumamak gerektiğine inanıyorum. Hayat ve sosyoloji adına çok güzel noktalara vurgu yapmakta. Keyifli okumalar.
191 syf.
·6/10
Uzun sürgün yıllarından sonra kabilesine dönüp inançlarının ve kabilesinin parçalandığını gören ve bunu hazmedemeyen Okonkwonun trajik hikayesi. Beyaz adamın bir kabileyi, bir dini, bir kültürü nasıl sinsice ve derinden yok ettiğini az ama öz bir şekilde anlatmış yazar Achebe.
184 syf.
·Puan vermedi
Parçalanma bir çözülme hikayesi. Bu çözülmeyi Okonkwo karakteri ile okuyorsak da aslında Okonkwo’nun yaşadığı çözülme, kabilesinin yaşadığı çözülme ile aynı yönde gerçekleşmiyor. Atalarına ve geleneklerine son derece bağlı Afrikalı klan üyeleri karşılaştıkları sömürgeci düzen karşısında gelenek ve atalarından koparken baş kahraman Okonkwo ise klanından ve kendisinden kopuyor. Çok sade bir dille yazılmış, çarpıcı bir sonla biten hikaye.
191 syf.
·9/10
Siyah perdenin arkasın da siyah bir dünya vardır. Tanımak, görmek ve bilmek için perdeyi kaldırmak gerekir. Yada perdeyi uzandığı yere kadar sürükleyip yırtılmasını beklemek ve tüm o güzelliklerin perdenin altında parçalanması, gördüğün tek şey parçalanmış dünyanın üstünde ki siyah perde..
191 syf.
·4 günde·Beğendi·10/10
Okonkwo çocuklarını çok sevse de bunu asla belli etmiyor. Çünkü ona göre sevgi zayıflık. O da güçlü olmak için, daha doğrusu babası gibi olmamak için sevgisini saklıyor.
Yazının tamamı için: https://kitapmagarasi.blogspot.com/...a-chinua-achebe.html
"Halkımızın dediği gibi, büyüğe saygı gösteren, kendi büyüklüğünün yolunu hazırlar. "
Chinua Achebe
Sayfa 24 - İthaki Yayınları 2011, Çeviri: Nazan Anbaş Erbil
"Bağıran birinden korkmaya gerek yok,"
Chinua Achebe
Sayfa 131 - İthaki Yayınları 2011, Çeviri: Nazan Anbaş Erbil
"Akrabalarına ziyafet veren bir adam bunu onları açlıktan kurtarmak için yapmaz. Herkesin evinde kendi yiyeceği vardır. Mehtaplı köy alanında toplandığımızda bunun nedeni ay değildir. Herkes onu kendi evinden de görebilir. Toplanırız, çünkü akrabaların bir araya gelmesi iyidir. Tüm bunları neden söylediğimi sorabilirsiniz. Söylüyorum, çünkü genç nesil için, sizler için korkuyorum."
Chinua Achebe
Sayfa 155 - İthaki Yayınları 2011, Çeviri: Nazan Anbaş Erbil
"Bir kralın ağzına bakınca," dedi yaşlı bir adam, "annesinin
memesini hiç emmediğini düşünürsün."
Chinua Achebe
Sayfa 30 - İthaki Yayınları 2011, Çeviri: Nazan Anbaş Erbil

Kitabın basım bilgileri

Adı:
Parçalanma
Alt başlık:
Afrika Üçlemesi 1
Baskı tarihi:
Mayıs 2019
Sayfa sayısı:
184
Format:
Karton kapak
ISBN:
9786053759287
Kitabın türü:
Orijinal adı:
Things Fall Apart
Dil:
Türkçe
Ülke:
Türkiye
Yayınevi:
İthaki Yayınları
Baskılar:
Parçalanma
Ruhum Yeniden Doğacak
Things Fall Apart
Ruhum Yeniden Doğacak
Parçalanma
TIME’ın seçtiği “1923-2005 Yılları Arasında Yayımlanan En İyi İngilizce 100 Roman”dan biri.

Afrika edebiyatının en büyük ismi Chinua Achebe gerçekçi tarzda yazdığı ve çoğunlukla Batı’nın Afrika’yı kolonileştirmesi üzerine kaleme aldığı romanlarıyla her ne kadar yerel bir hikâye anlatsa da yarattığı karakterler ve kurgularıyla evrensel meselelere değinmeyi başaran nadir yazarlardan. 2007’de dünya edebiyatına yaptığı katkılardan dolayı Man Booker Uluslarası Ödülü’nü kazanan Achebe’nin ilk romanı Parçalanma ise hem yazarın hem de bir kıtanın başyapıtı.

Okonkwo kendi döneminde yaşayan en büyük güreşçi ve savaşçıdır. Ünü bir yangın gibi tüm Batı Afrika’ya yayılmıştır. Fakat bir gün istemeden bir kabile üyesini öldürür ve o andan itibaren her şey parçalanmaya başlar. İşlediği bu suçtan dolayı gittiği sürgünden yıllar sonra geri döndüğünde, köyünde misyonerleri ve sömürge idarecilerini bulur. Artık kontrolünü tümden yitirdiği hayatı, hızla yok oluşa sürüklenir.

Parçalanma, klasik bir kahramanlık anlatısı olmakla birlikte klişelerden uzak, son derece özgün bir roman. Modern edebiyatın belki de en büyük trajedisi.

“Büyüleyici bir yazar. Yirminci yüzyılın en iyilerinden.”
- Margaret Atwood -

“Achebe’nin eserleri olmadan Afrika edebiyatını düşünmek olanaksız.”
- Toni Morrison -

“Achebe insanı sarsıyor... Sert üslubunu, sıradan insanlara duyduğu gerçekçi ve kararında bir şefkatle hafifletiyor.”
- Anthony Burgess -

Kitabı okuyanlar 117 okur

  • Sedef KORGAN
  • Şükriye nebioğlu
  • piktobet
  • Boşluktaki Kız~~
  • Emine Yılmaz
  • Mc
  • Filiz Kurt
  • Barış Şahin
  • Yalnızokur
  • Emine Sevindirik

Kitap istatistikleri (Bütün baskılar)

Bu baskının istatistikleri

Okur puanlamaları

10
%18.8 (9)
9
%20.8 (10)
8
%22.9 (11)
7
%10.4 (5)
6
%6.3 (3)
5
%2.1 (1)
4
%0
3
%0
2
%0
1
%0