İtiraf ederek başlamak istiyorum; bu kitabı okurken sık sık kendime aynı soruyu sordum: “Ben ne okuyorum?” Çünkü sayfalar ilerledikçe sadece bir roman değil, insanın içini ürperten bir karanlığın içine doğru yürüdüğümü hissettim. İskender Pala’nın kalemini zaten severim ama Azdahak beni gerçekten beklemediğim bir yerden yakaladı.
Her sayfada ayrı bir ürperti yaşadım. Bazen elimdeki kitabı kapatıp birkaç dakika düşünmek zorunda kaldığım oldu. Günümüzde yaşanan pek çok olayın edebiyatın içinden bize tekrar hatırlatılması insanı sarsıyor. Kitapta anlatılan o karanlık ayinler, akıl almaz işkenceler, hamile gelinlerin kaçırılması, ritüellerde ceninlerin kullanıldığı sahneler… Bunları okurken insanın kanı gerçekten donuyor. Bir yandan sayfalar hiç bitmesin istiyorsunuz, bir yandan da “artık yeter” dediğiniz anlar geliyor. İşte tam da bu yüzden bu romanın etkisi uzun süre insanın içinden çıkmıyor.
Roman adını, Türk ve İran mitolojisinde kötülüğün ve karanlığın sembolü sayılan Azdahak efsanesinden alıyor. Fakat yazar bu efsaneyi sadece bir masal olarak anlatmıyor; geçmişten bugüne uzanan bir kötülük zincirinin sembolü gibi kullanıyor. Mitoloji, tarih ve günümüz arasında kurduğu bağla okuyucuya şu soruyu sorduruyor: Gerçekten değişen bir şey var mı, yoksa kötülük sadece şekil mi değiştiriyor?
Romanın en çarpıcı taraflarından biri de tam olarak burada ortaya çıkıyor. Okurken bazen bir efsanenin içindeymiş gibi hissediyorsunuz, bazen de gazete sayfalarından fırlamış gerçeklerin ortasında kalıyorsunuz. Bu geçişler öyle ustaca yapılmış ki hikâyenin nerede başlayıp nerede bittiğini anlamadan kendinizi olayların içinde buluyorsunuz.
Benim için Azdahak, sadece bir hikâye değildi. İnsanlığın karanlık tarafıyla yüzleştiğim, zaman zaman ürperdiğim ama yine de elimden bırakamadığım bir okuma deneyimi oldu. Sayfalar ilerledikçe insanın içindeki iyilik duygusuna daha sıkı sarılmak istediği bir roman diyebilirim.
En başta söylediğimi yine söylemek istiyorum:
Bu kitap gerçekten insanı sarsan bir kitap. Eğer güçlü bir hikâye okumak, aynı zamanda düşünmek ve ürpermek istiyorsanız mutlaka okuyun, hatta okutturun.
Azdahakİskender Pala