Zorba'nın Zorbalığı
Antik Yunan klasiklerini okuyan biri olarak Çağdaş Yunan edebiyatını okumak biraz garip hissettirdi. Antik Yunan eserlerinin kusursuz edebi yapısı,anlatımı, mitolojik dokusu, eşsiz kavramlarıyla Batı Edebiyatının temellerini oluşturan Yunan edebiyatı- Yunan klasikleri -şu an dünyada tartışmasız bir yere sahiptir. Zorba'nın yazarı Kazanakis- bir modern dönem yazarı olarak okurken- merakımı ne kadar celbetecek diye merakla kitaba başlarken, Antik Yunan klasiklerinde genel olarak İşlenen Efendi ile köle ilişkisi, Soylu ve alt tabakanın varlığı epey hissettirilmiş olduğunu gördüm. Sorunlar genellikle Soylu kişilerin hırsları istekleri Arzuları şeklinde gerçekleşir ve alt sınır sadece onlara hizmet etmek için vardır. Patron üst sınıfı temsilen Buda,Shakespeare, Mallerme okurken Zorba Santur denen alt tabakaya yönelik bir alet çalmakta ve ikisi birbirinin dilini pek de anlamamaktadır. Patron Zorbanın hatalarını görüp içinden içten içe alay ederek onun hatalarını düzeltmek yerine kendi yazdıklarına sığınarak onu kendi edebiyatında eleştirmektedir. Zorba ise Patronun dışarıdaki gerçek hayatı yaşamak yerine Soylu bir şekilde kitaplara sığınarak hayatı tanımaya yüz çevirmesiyle alay etmektedir. Kazanakis de Zorba'da Antik Yunan edebiyatının yüksek sınıf problemlerine takılıp kaldığını üzülerek gördüm. Üst sınıfı temsil eden Patron ile Zorba'nın arasındaki ilişki Patronun soylu bir aileye mensup olarak işe, paraya, şöhrete edebiyata,sahip olan biri olarak işlenirken; Zorba alt sınıfta yer alan tüm sorumluluklarından kaçan, günübirlik yaşayan, her limanda bir sevgilisi bulunan, düzensiz bir hayatı temsil etmektedir. Patron ahlakı, Onuru, Şerefi, haysiyeti, düzeni, mizah ve intizamı temsil ederken; Zorba ise ahlaksızlığı düzensizliği kaosu, kavgayı dövüşü sahtekarlığı temsil etmektedir. Kazanakis Batı edebiyatında işlenen Quest story'yi ele almaya çalışmıştır.Baş Kahraman Bir de onun yanında yer alan ona yardımcı olacak olan ikinci bir karakter, ortaya çıkan her zorlu mücadelede ve ona her kritik dönemeçte yol göstermektedir. KAZANAKİS burada quest story de yer alan iki temel karakteri işlemeye çalışsa da Antik Yunan'dan kaynaklanan soylu ve köle ilişkisi dışına çıkamamıştır.Bu da en olumsuz yönüdür. Burada Zorba Patronuna yol göstermektense, Patronun soytarısı gibi işlenmiştir. Ama en büyük olumlu yanı da Yunan felsefesinde yer alan varlığı, düşünce yapısını, insanın hayatını, mutluluğu sorgulayan ve bu zaman zaman söylemlerini ara vererek bu tür sorgulamalarda bulunarak insanları düşünmeye teşvik etmiştir. Açıkçası modern Yunan edebiyatında da Antik Yunan edebiyatından gelen felsefi bir birikimin yansıtıldığını görmekteyiz. Ama Soylu ve köle ya da alt sınıf ile üst sınıf arasındaki uçurum ve bu sınıfların birbirini yok sayma durumu insanların hala sınıfsal bir tabakalaşmayı haklı bulduğunu ve bu şartlar içerisinde işlendiği gözlemlenmektedir.
·
404 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.