hagop baronyan ismi ilk kez mehmet fatih uslu’nun çok uzak çok yakın adlı kitabında modernleşen ermenice edebiyat alanının önderlerinden biri olarak karşıma çıkmıştı. o zaman okumak üzere zihnime yazmıştım.
kendisi aslında bir tiyatro yazarı. en bilinen oyunlarından biri de şark dişçisi.
bu postun konusu olan adabı muaşeretin zararları’nda ise tek tek bireylere bakarak 19. yüzyıl sonu ermeni toplumunun aile ve sosyal hayatını görünür kılmaya çalışmıştır.
partoğimeros ağa, kamig ağa, margos ağa, melidos ağa,, merger ağa, giragos ağa gibi karakterler üzerinden gündelik hayatta ihtiyaç duyulan görgü kurallarının bazen insanları nasıl zor durumda bırakıp bunalttığını anlatır. anlatım şekli komik, alaycı ve iğneleyicidir. bu üslup baronyan edebiyatının imzasıdır.
adabımuaşeretin zaraları 1886’da yazılmış bir metin olmasına rağmen dili son derece sade ve anlaşılır.
kitap boyunca tamamı erkek karaktelerin hikayelerini okuyoruz. bu yüzden de aslında o dönemin ermeni toplumundaki erkeklerin yaşamına dair fikrimiz oluyor. kadınları ne ismi ne cismi yok. onların gölge varlıkları ancak erkekler, kadınlar hazırlıksız mıdır, yorgun mudur diye bile düşünmeden habersizce başka erkekleri yemeğe ve yatıya davet ettiğinde ortaya çıkıyor.
şu noktayı da yazmazsam çatlarım: hagop baronyan, aynı dönemde ilk kitabı mayda’yı yazan feminist yazar sırpuhi düsap’ı alaycı bir dille eleştirmiş. baronyan’ı güle eğlene okusam da bu mesele yüzünden kendisine öfkelenmedim değil.
velhasıl, adabımuaşeret denilen kavramın insanları nasıl kıskıvrak yakalayıp bunalttığını baronyan’ın satirik dilinden okumak eğlenceli bir tiyatro oyunu izlemek gibiydi. ismin yad olsun hagop ağa
·
20 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.