Farklı yazarların kaleminden doğmuş bu öyküler bütünü, bireyin iç dünyası ile toplumun dönüşen değerleri arasındaki gerilimi incelikle yansıtan bir panorama sunar. Ryunosuke Akutagawa, Tokuda Şūsei, Osamu Dazai ve Nimi Nankichi gibi isimlerin anlatıları; açgözlülük, önyargı, yalnızlık ve vicdan gibi evrensel temaları tarihsel ve kültürel bağlam içinde ele alırken, Japon edebiyatının düşünsel derinliğini de görünür kılar. Bu derleme, bireysel zaafların toplumsal sonuçlara nasıl dönüştüğünü gösterirken, okuru hem etik hem de estetik bir sorgulamaya davet eden bütünlüklü bir inceleme alanı açmaktadır.
Türk Kralının Dileği (Tokuda ŞUSEİ); Frigya efsanesi olan Kral Midas'ın dokunduğu her şey altına dönüşmesini Japon yazar, Türk Kralı olarak değiştirmiş mi yoksa çevirmenin günümüzdeki durumunun gerçekliğine dolaylı bir eleştiri mi? Bilinmez ama ortada bir görüş varsa o da Japonlar'ın ileri görüşlü olduğu bellidir. Bizim halk, laik ve Atatürk düşmanı olmadan önce bu coğrafyada doymak bilmeyen açgözlü kralların hazin sonlu hikayeleri ve Sabahattin Ali'nin Sırça Köşk'ünü okumalıdır. Ön yargı beter bir hastalıktır. Tengri, bizleri ıslah etsin.
Sihir (Ryunosuke AKUTAGAWA); Bu öyküde Bhārat kökenli Mithra'dan sihir yapmayı öğrenen Japon'un öykünün sonunda nefsine yenilince kendini o akşamki Mithra'nın evinde olduğunu gördü çünkü açgözlülükle o yaşadıkları bir rüyaya dönüştü. Bugün Bhāratçılık dininde Tanrı inancı olmasa da büyü öğrenmede açgözlü olmayacaksın diyerek koşul konuluyorsa Harut ile Marut öyküsüne kısmen inanılıyor ve bu öyküden onlara açgözlü olmadan büyü öğrenebilirsin diye söz olarak geçti.
Tilki Gon (Nimi NANKİÇİ); Çukurova Masalları'ndaki Tilki ile Çiftçi masalına benzese de farklılıklar fazladır. Birincisi tilki, Türk masalında direkt çobana yardımcı olup karşılığında tavuk istedi. Japon masalında ise yaramaz olup çiftçinin yakaladığı yılan balığını kovadan çıkarması ve ondan çiftçinin annesi vefat etmesiyle vicdan azabı duyup sessiz sedasız çiftçiye yiyecek götürüp kayboluyordu. Burada önyargının hakim olması ve tilkinin bizzat gelip yaptığından pişman olduğunu ve bunu telafi etmeye hazır olduğunu deseydi canından olmazdı.
Aynı Yıldız (Osamu DAZAİ); Japon Edebiyatı'nın en büyük yaratıcı dehalarından biri olan Dazai, toplumun içindeki fantezi isteklerinden biri olan rastlantı bir şekilde doğum günleri ve yılları aynı olan insanların birbirleriyle buluşmasını işlediği öyküde ise bu rastlantı karşında hem şaşıran hem de doğduğuna bin pişman olan kişinin önyargılarını yıkarak bu davete icabet ederek çok şey kazandığına tanık olduk. Ülkemizde bu fanteziye sadece erkek-kadın buluşması olur. Diğer türlüsü erkek erkeğe buluşmamanın nedeni önyargılar, kendine güvenmeme ve iliklerine kadar göt korkuluğunu yaşadığının farkına varmamasıdır.
Deniz (Osamu DAZAİ); II. Dünya Savaşı'nda atılan atom bombalarıyla hasar gören Japonya'da eşini ve kızını kaybeden adamın, onlarla geçirdiği anıların özleminden dolayı ara ara sanki onlar ölmemiş ve onlarla birlikte seyahat ettiği hissine kapılıyor. Yani hafif düzeyde şizofren hastalığına yakalanmış gibi. O satırları okurken insanın için burkuyor. Tanrı, kimseye böyle acıları yaşatmasın ve bu acılarla imtihan etmesin.
Beklemek (Osamu DAZAİ); II. Dünya Savaşı başladığı dönemde Japonya'nın ruhu yansıtmak için yazdığı bu öyküde; hayat karşısında ne istediğini bilmeyen bir kızın sürekli kalabalık ortamlara girip adını koyamadığı bir bekleyişin telaşına kapılıyor. Durağan yapısına rağmen insanların ruhlarını okuyan bu öyküde; her okur kendinden bir şeyler bulabilir.
Komutan Kim (Ryunosuke AKUTAGAWA); Kore-Japon toplumları arasında husumetin yaşandığı dönemlerin birinde Japon keşişlerin Kore çobanını canını bağışlanmasıyla tarihin seyrini değiştirdi yoksa Japon İmparatorluğu Asya kıtasına 1592-1598 yılları arasında istila edecekti. Belki de bu sayede bugün Dünya devlerinden olan Çin küçük bir ülke olarak kalacaktı. Çin, bugünkü durumunu, uyuyan Kore çobanın hayatını başlayan Japon keşişlerden birine borçludur.
Bahçe (Osamu DAZAİ); Durağan ve sıkıcı yapısı ön planda olan öyküde savaş sırasında ağabeyin yanına giden adamın orada ağabeyin isteği üzerinde bahçedeki büyüyen otları kesmeye başlar. O sırada bahçe konusundan Japon savaş tarihine ve ağabeyin siyasetteki saygınlığı hatta Japonyadaki ünlü simalarla görüşmelerine değiniliyor. Siyaset ve tarih seven okurlar için etkileyici olabileceği öykülerden biridir.
Japon Edebiyatı'nın farklı dönem ve yazarlarını bir araya getirerek, bireysel hikâyeler üzerinden evrensel insan hâllerini görünür kılan dengeli bir seçki niteliği taşır. Açgözlülük, önyargı, vicdan, savaş travması ve varoluşsal sorgulamalar gibi temalar, yer yer masalsı, yer yer psikolojik derinliği yüksek anlatılarla işlenirken; metinler okuru hem kültürlerarası karşılaştırmaya hem de kendi iç dünyasını yeniden değerlendirmeye yönlendirir. Yapılan değerlendirmeler doğrultusunda seçkinin, içerdiği tematik çeşitlilik ve düşündürücü anlatım gücü nedeniyle genel olarak beğenildiği; ancak bazı öykülerin durağan yapısı sebebiyle okur ilgisini her noktada aynı düzeyde canlı tutamadığı söylenebilir.
·
48 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.