Beklentiler ve Gerçeklik ArasındaPsikolojik Roman
İnsanlar, 2023 yılında okuduğum ve bende beklediğimden çok daha karmaşık duygular bırakan bir kitap oldu. Daha okumadan önce hakkında hem çok olumlu hem de oldukça sert eleştiriler duymuştum. Ama ben bazı kitapların gerçekten “okuyucusunu seçtiğine” inananlardanım. Bu kitap da benim için tam olarak öyleydi.
Kitabı bitirdiğimde zihnimde oluşan ilk cümle şuydu:
“İyi ki şu anki hayatımı yaşıyorum.”
Bu cümle basit gibi görünebilir ama arkasında ciddi bir farkındalık var. Çünkü kitap boyunca sürekli şu ihtimallerle yüzleşiyorsun:
Daha zengin bir hayat, daha başarılı bir hayat, daha kalabalık bir çevre…
Ama asıl soru şu oluyor:
Gerçekten daha mutlu olur muydum?
Matt Haig’in kurduğu yapı, insanı tam da bu noktadan yakalıyor. Dışarıdan bakıldığında ışıltılı görünen hayatların, içine girildiğinde o kadar da parlak olmadığını hissettiriyor. Bu anlamda kitap, “keşkeler” üzerinden ilerleyen bir yüzleşme süreci sunuyor.
Kendi adıma en çok etkilendiğim nokta şu oldu:
Uzun süre hayatı, kaçırdığım ihtimaller üzerinden değerlendirdim. Sanki başka bir yolu seçseydim her şey daha iyi olacakmış gibi… Ama bu kitap bana şunu net gösterdi:
Her seçim, diğer ihtimallerin sessizce yok olması demek.
Ve bundan kaçmak mümkün değil.
Bu açıdan bakınca kitap, sadece bir hikâye anlatmıyor; insanın kendi hayatıyla kurduğu ilişkiyi sorgulatıyor. Özellikle “beklenti” kavramı üzerine düşündürdüğü yerler benim için oldukça çarpıcıydı. Çünkü çoğu zaman mutsuzluğun sebebi yaşadığımız hayat değil, o hayattan beklediklerimiz oluyor.
Ancak burada dürüst olmam gerek:
Kitap fikir olarak çok güçlü olsa da, bu fikri işleyiş biçimi benim için her zaman aynı seviyede değildi.
Nora’nın farklı hayatları deneyimleme süreci, teoride oldukça etkileyici. Ama pratikte bu deneyimler çoğu zaman yüzeysel kalıyor. Bir hayatı yaşıyor, küçük bir sorunla karşılaşıyor ve hemen vazgeçiyor. Bu durum, gerçek bir yüzleşmeden çok hızlı geçilen sahneler hissi oluşturuyor. Oysa pişmanlık dediğimiz şey, insanın içinde uzun süre taşınan, kolayca geçmeyen bir yük.
Aynı şekilde kitabın genel yapısı da zaman zaman fazla yönlendirici hissettirdi. Sanki hikâye doğal akışıyla ilerlemek yerine, okuru belirli bir sonuca götürmek için bilinçli olarak şekillendirilmiş gibiydi:
“Yaşadığın hayat en iyisi.”
Bu mesaj doğru olabilir. Ama bu kadar açık ve tekrar eden bir şekilde verilmesi, yer yer anlatının doğallığını zayıflatmış.
Yine de şunu net söyleyebilirim:
Bu kitap benim bakış açımı değiştirdi.
Artık “keşke” kelimesine eskisi gibi bakmıyorum.
Hatalarımla, seçimlerimle ve eksiklerimle bu hayatın bana ait olduğunu daha fazla kabul ediyorum.
Ve belki de en önemlisi:
Kitabı okumadan önce kolay kolay kuramayacağım bir cümleyi artık rahatlıkla kurabiliyorum:
Hayatımı seviyorum.
·
39 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.