Hüseyin Rahmi’nin kaleminden çıkan bu romanı okurken bir yandan gülüp bir yandan da “biz hâlâ aynı yerde miyiz?” diye düşünmeden edemiyor insan. Hüseyin Rahmi Gürpınar, bu eserinde Batılılaşmayı yüzeysel şekilde anlayan, sadece gösterişe ve şekle odaklanan bir zihniyeti oldukça eğlenceli ama bir o kadar da düşündürücü şekilde eleştiriyor.
Kitabın merkezindeki karakter üzerinden aslında çok tanıdık bir tip görüyoruz: Kendi kültüründen uzaklaşıp Batılı olmayı sadece dış görünüş, konuşma tarzı ve yapay davranışlarla sınırlayan biri. Bu karakterin düştüğü durumlar zaman zaman gerçekten komik, ama o komikliğin altında ciddi bir eleştiri var. Çünkü yazar bize şunu söylüyor gibi: “Taklit ederek değil, anlayarak gelişebilirsin.”
Romanın en güçlü taraflarından biri dili. Eski bir eser olmasına rağmen anlatım oldukça akıcı ve yer yer mizahi. Okurken sıkılmıyorsun; aksine karakterlerin saçmalıkları seni içine çekiyor. Ama asıl etki kitap bittikten sonra geliyor. Çünkü anlatılan şey sadece geçmişe ait değil. Günümüzde de hâlâ bazı şeylerin “özünü anlamadan” sadece dışarıdan kopyalanmaya çalışıldığını görmek mümkün.
Bence kitabın en önemli mesajı şu: Değişim kaçınılmaz olabilir ama bu değişimin bilinçli olması gerekiyor. Aksi halde insan kendi kimliğini kaybedip ortaya garip, yapay bir tablo çıkarıyor. Kitaptaki “rezil durumlar” aslında biraz da bu yüzden yaşanıyor.
Kısacası “Şık”, hem güldüren hem düşündüren bir eser. Okurken eğleniyorsun ama aynı zamanda kendine ve topluma da ayna tutuyorsun. Eğer hem keyifli hem de anlamlı bir klasik okumak istiyorsanız kesinlikle öneririm.
·
41 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.