Divân-ı Necâtî BegEdebiyat
Türk edebiyatının "Hüsrev-i Rûm" (Anadolu'nun Hüsrevi) olarak anılan ismi Necâti Bey, 15. yüzyıl Divan edebiyatının en özgün ve kurucu figürlerinden biridir. Onun Divan’ı, şiirimizin yerlileşme ve klasisizm yolundaki en önemli duraklarından biridir.
Necâti Bey'i çağdaşlarından ayıran en büyük özellik, dili ustalıkla "Türkî" kılmasıdır. Şiirlerinde atasözü söyleme geleneğini başlatmıştır. Halk dilindeki deyimleri ve atasözlerini aruz veznine başarıyla uydurmuştur. Şiirleri, döneminin yaşayan Türkçesini yansıtan birer dil hazinesi gibidir.
Ağdalı ve ağır bir dil yerine, daha sade, içten ve pürüzsüz bir anlatımı tercih etmiştir. Bu üslup özelliği, Divan edebiyatında "Sahl-i Mümteni" (kolay görünen ama benzeri söylenmesi zor olan eser) kategorisine giren şiirler üretmesini sağlamıştır.
Necâti Bey, her ne kadar kasideleriyle de bilinse de asıl gücünü gazellerinde gösterir. Aşkı, ayrılığı ve rintçe (dünyayı umursamaz) tavrı işlerken kullandığı imajlar tazedir. Özellikle meşhur "Döne Döne" redifli gazeli, Türk edebiyatının klasikleri arasındadır.
Divan'ı tertip ederken klasik düzeni takip etmiştir. Eserde;
* Padişahlara (özellikle II. Bayezid) ve devlet büyüklerine sunulmuş kasideler,
* Lirik ve teknik açıdan kusursuz gazeller,
* Kıtalar ve rubailer yer alır.
Necâti Bey, İran şiirinin etkisinden kurtulup milli bir şiir dili oluşturma yolunda Bâkî ve Fuzûlî gibi devlere zemin hazırlamıştır. Eğer o, Türkçe deyimleri ve halk söyleyişlerini saray şiirine bu denli estetik bir şekilde dahil etmeseydi, Divan şiiri çok daha "yabancı" bir karakterde kalabilirdi.
·
183 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.